ENSAF

Tuesday, February 10, 2026

بئیین موهندیسلیگینه قارشی تورکجه اسکی کیتابلار 299

Monday, February 9, 2026

فدرالیسم در این منطقه و آسیا جواب نمی‌دهد

فدرالیسم در این منطقه و آسیا جواب نمی‌دهد.

اما پدران تورک‌ و مسلمان ما، تجربه ای گرانمایه از اداره ملل مختلف با ادیان مختلف برای ما به ارمغان گذاشته اند.

این تجربه سیاسی-اداری-حقوقی در منطقه و همچنین از چین و هندوستان گرفته تا ناف اروپا، از سیبریایی گرفته تا دریای عمان و اقیانوس آرام، تجربه شده و‌ نتیجه جالبی هم داده است.

ان سیستم تجروبه شده باعث نوعی از اتحاد سیاسی و اجتماعی، اقتصادی و حتی نظامی شده بوده است.

آن تجربه "سیستم ممالک محروسه" نامیده شده است.

در آن سیستم، رهبران هر ملت و هر منطقه، اداره سیاسی، حقوقی، دینی، اجتماعی و اقتصادی ان ملت و‌ منطقه را در دست دارند و‌ اداره می کنند.

حتی اعضای ممالک محروسه دارای سیستم تامین امنیت داخلی و اقتصادی منحصر بخود و با توجه با شرایط حاکم بر جامعه خودشان بوده اند.

اقتصاد آن‌ها، به فعالیت اقتصادی در درون ممالک محروسه محدود نمی شده است و آزادی اقتصادی زیادی داشته اند. آزادی هایشان و‌ اراده یشان تامین می‌شده است.

این سیستم، تا حدودی در سیستم کنفدرال (همکاری های داوطلبانه کشورهای مستقل) دیده می‌شود.

من هم با تجزیه کشورهای تورک و عرب مخالف هستم. بلکه خواهانم یا به بازسازی نوعی از سیستم ممالک محروسه به اتحاد دپاطلبانه ملل و دول کوچک برسیم.

اما اکنون که بعضی از ملل با کشورهای کوچک از نظر جغرافیایی، در دوران بعد از جنگ جهانی اول و‌ متلاشی شدن مرکزیت سیاسی، اداری و‌سیستم‌خلافت اسلامی، هویت سیاسی مستقلی یافتهاند، و توسط،کشورهای بظاهر توسعه یافته و‌دموکراتیک بلعیده شده‌اند، غیر ممکن است که آن ملل و کشورها را در قالب فدرالیسم جای داد. حتی متمرکز کردن ان ها در قالب کنفدرال هم‌محال دیده می شود. چرا که با منافع اشغالگران جهانی در منافات است.

با این همه و‌در دراز مدت و با تربیت نسلی از روشنفکرانی که در پی چنین ایده هایی باشمد، می توان با بازخوانی و باز تعریف ممالک محروسه یا کنفدرالیسم، دوباره تجربه های تاریخی ملل تورک و عرب را از نو ساخت و قدرت های سلولی تک تک آن ها را به هم دوخته و به قدرتی با نیروی انسانی حدود دو میلیارد نفری، با سرزمین های گستره، نیروی کار و تولید جوان‌ و‌ فعال، منابع زیر زمینی بسیار گسترده و ... به قدرتی قابل رقابت با قدرت های کلاسیک و‌ نوظهوری مثل آمریکا،روسیه، چین، هند و ... تبدیل شد.

با این همه و در وضعیت فعلی که انحصار طلبان قدرت، مخالف حقوق سیاسی، اداری، اقتصادی و "حقوق ارادی ملل" مختلف در کشورهایی مثل ایران هستند، فدرالیسم‌ جواب نخواهد داد.

چون در این کشورها، هویت جعلی یک گروه اقلیت حاکم، به عنوان کمربند اتحاد تمامی ملل آن منطقه تعریف شده است.

لاکن این کمربند، نه بر کمر همه ملت ها که بر گلوی آن ملت های تحت اشغال بسته شده است. راه تنفس و زنده مانی ان ها را بکلی مسدود کرده است.

لذا این ملل تلاش می کنند تا از آن کمربندی که در حکم داری است که ان ها را از ان دار آویزان کرده اند، رها بشوند.

یعنی از ده‌ها سال قبل، قانون فیزیکی "گریز از مرکز" بکار افتاده است.

با شل شدن ان کمربند، مللی که در یکصد سال گذشته، از آن آویزان شده، خفه شده بوده‌اند، از دایره مرگ صد ساله و با سرعتی سرسام‌آور دور و خارج خواهند است. این رفتاری بسیار عادی، حتمی و قابل مشاهده است.

این دوری و فرار از مرکز، باعث کوچکتر شدن کشورهای منطقه و تبدیل شدن آن ها به لقمه های چربی برای قدرت های اشغالگر جهانی خواهد شد.

اما اگر از من بپرسند که اگر قرار و اراده جهانی بر ادامه روند اشغال تورک‌ها و عرب ها و‌ دیگر ملل منطقه باشد، من ترجیح خواهم داد که تحت اشغال یک‌کشور و‌ ملت توسعه یافته به ظاهر دموکراتیک باشم تا فارس های عقب مانده ای که بنا به شواهد زنده‌ای که در اعتراضات اخیر در اروپا و‌امریکا می بینیم، تا یکصد سال آینده هم به دموکراسی، حقوق ملل ملل، برابری سیاسی، اداری، حقوقی و ارادی دست نخواهند یافت.

انصافعلی هدایت

10 فوریه 2026