ممالک محروسه قاجار روشنفکران و رهبرانی داشته است که باید در حسرت آن ها گریست. چرا که یکصد سال بعد از اسقاط قاجارهای تورک توسط مسیحیت و عوامل فارس جهان مسیحی، اغلب کسان و احزابی که خودشان را روشنفکر و مشروطه طلب می دانند، در آرزوی دوره "مدرن" مشروطه هستند.
ممالک و ملل محروسه، با تفویض قدرت مطلق شاه به نمایندگان ملل در مجلس شورای ملی وارد مرحله "مدرن" شدند.
متاسفانه ملل در ایران و بخصوص تحصیل کردگان دانشگاهی صد سال اخیر در کشور مصنوعی ایران، از سیستم اداره ممالک محروسه بی خبر هستیم.
چرا که ممالک محروسه قاجار به شکل چند مملکت و کشور اداره می شده که هر کدام آن ها در اغلب امور داخلی و بین المللی خود مستقل بودند.
یکی از نمونه هایی که ما (انصافعلی هدایت هم) به عنوان کتاب خوان حرفه ای از آن بی خبر بودیم و هستیم، سیستم سیاسی-اداری و حقوقی است که مرحوم شیخ خزعل در مملکت "عربستان" که رضاه شاه نام آن را به "اهواز" تغییر دارد، تاسیس کرده بود.
شیخ خزعل مملکت عربستان را بر اساس اراده خودش؛ به عنوان رئیس یک قبیله، شهر و ... اداره نمی کرده است. او بر علیه قبایل دیگر کودتا نکرد. او قدرت خان ها و رئسای قبایل دیگر را سرکوب نکرد. قدرت را در دستان خودش تجمیع نکرد. بلکه تسلیم تکثر سیاسی، اداری، اجرای و ... شده همه را در قدرت و اداره سهیم کرد.
شیخ خزعل در آن مقطع، در کنار امارت "خمسه" یا حاکمیت پنجگانه، "امارات متحده محمره" را بوجود آورده و تمامی خان ها و صاحبان قدرت در هر منطقه را در قدرت شریک کرده بود و اراده خودش را به آن ها تحمیل نمی کرده است.
نمونه موفق سیستم اداری- سیاسی و حقوقی شیخ خزعل را می توان در "امارات متحده عربی" دید که یکی از مرفه ترین و پیشرفته ترین و در عین حال متکثرترین حکومت های منطقه و کشورهای اسلامی است.
حالا تصور بفرمایید که اگر مسیحیت با همدستی فارس ها، حاکمیت های ملل در ممالک محروسه را سرکوب نکرده و ممالک محروسه به شکل مجموعه های کشورها و ملت های مستقل و شریک در حاکمیت، با قوانین و سیاست های خودشان می ماندند، تا کنون، توسعه و پیشرفت های گسترده ای در همه زمینه های سیاسی، اقتصادی، حقوقی و .. بوجود می آمد.
ملاحظه می کنیم که با حامکمیت دست نشانده فارس ها بر راس هرم سیاسی ممالک محروسه، چقدر عقب گرد و پسرفت، در همه زمینه هایی داشته ایم که دنیا در آن ها توسعه یافته است.
عقب ماندگی سیاسی، اقتصادی، اداری، حقوقی، علمی، دموکراتیک و ... ملل ممالک محروسه چه فوایدی برای جهان مسیحی داشته و دارد؟
تک دولتی، حاکمیت دیکتاتوری و عقب نگه داشتن همه جانبه ملل در ممالک محروسه، کدام نفع را به سود این ملل داشته است؟
گرچه تورده های فارس شده صد سال اخیر، رفاه بیشتری نسبت به ملل تورک، قشقایی، تورکمن، عرب، بلوچ و ... دارند اما تاوده های فارس شده هم در عقب ماندگی همه جانبه، دست کمی از آن ملل ندارند.
انصافعلی هدایت، در گفتگو با جناب ابو نضال الاحوازی نه تنها در باره این موضوع دیدگاه خود را بیان داشت بلکه در باره زنجیره سیاست های "تهجیر" ملل و تغییر بافت جمعیتی، برای "بی وطن کردن" افراد و ملل و "سلب هویت ملی آن ملل" و تخمیل هویت جعلی و جدید به آن ملل و تبدیل افراد و ملل به "توده های فارس زبان شده را هم توضیح داد.
بورادا، "دوشونجه"، "فیکیر" یا "فلسفه"نین شرایطی حاقدا دانیشدیم. نورمال، گونده لیک فیکیرلشمه ایله فلسفی یا «درین دوشونجه» آراسینداکی فرقلری اورتایا قویدوم.
منجه، درین دوشنجهنین بیر سئرا شرطلری وار کی دوشونجهنین نه اولدوقو آنلانسین. یوخسا گوندهلیک یاشامین دایاز و عادته دونموش دوشونجهلرینه، دوشونجه دئمزلر.
بیر - دوشونجه، درین اولمالی دیر. دایاز، قئسّا دوشونمک و تئز سونوجا چاتماق دوشونمک دئییل.
ایکی - درین دوشونن بیرئی گرک کی اله آلدیقی قونونو، هر طرفلی سالیب چیخسین. حتتا اگر قونونون بیر طرفلری وار کی گورونمور و اینسانلار تاریخ بویو، اونو گورمهمیشلر یا گورسهلرده بیزیم خبریمیز اولمامیش، او بولوملری داها درین دوشونمک و کشف اتمک لازیم دیر.
اوچ - دوشونجه حالیندا، دوشونورون، هئش بیر زاددان و شئیدن قوروخوسو و چکینمهسی الومامالی دیر. اگر دوشونور، دوشونرکن، بیر شئیدن قورخورسا، فیکیری دونار، دایانار و دوشونهبیلمز. قورخو، فیکیرلشمهنین و دوشونجهنین قتدار دوشمنی دیر.
دُورد- دوشونجه آزاد دیر. دوشونو ایله دوشونجه، هر قئید بندیدن آزاد بیر دورومدا اُرتایا چیخار. اگر توپلومدا دوشونجهنین ال آیاغینا کونده وورولارسا، دوشونجه، اینسانین و توپلومون زیندانینا دوشر. اگر دوشونجه، توپلومسال، دوشونجهسل، دینسل و ... حبسه آلینیرسا یا گوز آلتیندا بولونورسا، اُوزون قئسار و گول آچماز. بونون ائوچون، توپلومدا دوشونجهلهره هئش بیر شرط قویولمامالی و دوشونور ائوزون آزاد، راحات و بیر قوش کیمی هر یانا ایسترسه، آزادلیقی و اوچماق گوجون حیس اتمهلی دیر.
بئش - توپلومون آزاد اولماسی کافی دئییل کی دوشونجه چیچکلنسین بلکه دوشونورون ذهنی و دویغولاریدا، اونو اسیر اتمهمهلی دیر.
اگر دوشونورون ذهنی دویغوسال و بیلگیسل اولاراق اسیر اولارسا یا بیر عیدّه آداملارین و دوشونجهلرین کولگهسیندن چیخمایا جسارت اتمهزسه، دوشونور آزاد دئییل و اورتایا یئنی بیر دوشونور و دوشونجه چیخماز.
اصلینده، دوشونجه صاحیبی اولماق ایستهین توپلوم و میللت گرک کی توم دوشونجهلرین، دویغولارین، عالیملرین، اینانجلارین و ... هامیسینین قارشیسیندا آیاقا دوروب، اینقیلاب اتسین تا بو عوصیانین اتکیسینده، دوشونجه ائورتمک مقامینا اریشسین.
آلتی - هر بیر شئیه و حتتا موقدّساتا قارشی عوصیان اتمک ایستهیی اولان "اوتانمامالی" دیر. اوتانماق، ایذین وئرمز کی تاریخسل، دینسل، توپلومسال نوفوذلو آداملارین، دینلرین و دوشونجه لرین گولگهسیندن دئشاری چیخسین. گوله ده اولان هئش بیر وارلیق، بویا باشا چاتماز و داییم کولگهده قالار. فیکیر اورتمک اوچون، اوتانماق یاساق دیر.
یئدّی - دوشونور، دوشونرکن، آغئنا-بوزونا باخمامالی دیر. یعنی هئش بیر خاطیر حورمت تانیمامالی دیر.
طبیعی کی هر بیر دوشونجه، بیرینین خاطرینا دهیر. آمما دئمهمهلی. بیر چوخ شئیلر، آداملار، دوشونجهلر، تاریخیمیزده تقدیس اولموشلار و ... دوشونورون، دوشوندویو قونو یا دوشونجه ایله یاخیندان اوزاقدان ایلگیلی اولابیلر. دوشونور هئش بیر خاطیر حورمت ساخلامادان اونا بارماق باسمالی دیر.
اگر دوشونور، بو اونملی آدام، دوشونجه، اینانج، عنعنه و ... دیر دئسه یا او اونملی دئییل دئسه، بیر چوخ شئیلری الدن وئرر. دوشونجه ناقیص دوغور و اُلور.
سگگیز - دوشونجهنین آفتلریندن بیریده "تعصّوب" دور. دوشونور، دوشوندویو زامانلاردا، هئش بیر آداما، دوشونجهیه، دویغویا، یئره، یوردا، دوروما و ... تعصّوب گوسترمهمهلی یدر. تعصّوب، اُ زیندان مامورونا بنزیر کی اوزون زیندانا سالیر و آچاری اوزاقدا بیر یئره آتیر، الی آچارا چاتماسین کی زیندانی آچیب، چیخماسین.
طبیعی کی دوشنجهنی یاراداندان سونرا، هم دوشونجهیه، همده وطن، میللت و میللی چیخارلارا تعصّوبلو قالمالی یدر.
بو ایکی آشامانین بیلگیسینده اولوب، بیلگیلی اولاراق، تعصّوبسوز و تعصّوبلو اولماقی ایراده ایله سئچمهلی دیر. یوخسا دوشنجه، دوشونورون الی ایله محبوس حالینه گلیر و گلیشمز.
دوققوز - دوشونور، دوشوندویو عرفهده، دوشوندویو قونو حاقدا "حب و بغض" یا "دوستلوق و دوشمانلیقدان" عراق اولمالی دیر. هر بیر شئیین سئومک یا سئومهمک و یا اونلا ضید دوشمک، دوشونجهنی و دوشونورو باشقا یونه و آرخا یونلندیریر. دوشونورو، قونونو هر طرفلی و طرفسیز دوشونمکدن اوزاق ساخلار. بودا اودوزماقا یول آچار و اورتایا دوشونجه چیخماز.
اون - دوشونمک او زامان دوشونمک و دوشونجه دیر کی قونودا "درینلشمک" اولسون. اگر قونونون درینلیکلرین گورمز، دایازلاریندا اوزرسه، هئش نه الده اده بیلمز.
نئجهکی بیر دور آولاماق اوچون، درینلره کی هئش کیمسه اورایا جوممامیش، جوممالی دیر، یوخسا دوشونجه آماجینا اصلا ال آتاماز.
یعنی قونونون تاریخین، یُنلرین، گئچمیشین، آچیلمامیش یُنلرین، فرقیلی آچیلاردان موطالیعه اولدوقوندا، اونلاری بیلمهلی دیر کی دوشونورون دورومونا، توپلومونا، تاریخینه، مکانینا یارار وئر بیر سونوجا طرف یورویهبیلسین.
اون بیر - درینلشمک او زامان یئترلی اولار کی درینلهره "جومماقدان" قورخوب، دالی چکیلمییه. قارانلیقلارا یورومک و قورخولارا هوجوم لازیم دیر کی دوشنوجه تاپیلسین.
چ اینسانلار تاریخده میلیونلار موروارید، ان درین اوقیانوسلاردان بولوبلار آمما دوشونجه تاریخینده، دوشونجه میرواریدلرینین سایی چوخ آز دیر.
نییه؟
چون دنیز و اوقیانوس، دوشونجه اوقیانوسلاریندان داها ایشیق و منفعتلی گورونور. آداملار اوقیانوسدا میرواری آوینا داها چوخ ایستکله گیریرلر آمما دوشونجه آوی اوچون دوشونجهنین قارانلیق اوقیانوسلارینا گیرمک داها چوخ شهامت و جسارت ایستر.
میرواری آویندا بیر ایستک، ایراده و بیرده اوزمک لازیم یدر. منفعت، بیر نئجه مئتیر آشاغادا، بیر یئرده سنی گوزلور. بیر نئچه ساحاتدان سونرا ایسته دیگینی الده اده بیله جکسین آمما دوشونجه میرواریسی قارانلیقلاردا، بللی اولمایان بور بوجاقلاردا، بلکه ده آیلار دوشونمک لازیم، شایدده ایللر، کی بیر میرواری آوی الده اولا، بلکه ده الی بوش دونوش یاپا. چون بو دوشونجه اوقیانوسو دور.
اون ایکی- دوشونجه او زامان آوینا یاخینلاشا بیلیر کی او قونونو "بئیین" ده یارادیب، جانلاندیراسان. بئیین ده بیر شهر، بیر حاکیمیت، بیر دوولت، بیر سیستیم، بیر سئرا آرزئلار مئیدانی قوروب، چانلاندیراسان.
اگر بئینینده، بیر شئیی یارادیب، اونو جانلاندیریب، اونون هر بیر یانین گورمهیه چالیشان، گورونمهین یُنلرین گورورسن. بولونمایانلاری بولورسان.
بیرده، هر او شئی کی اینسانین ذهنینده شکیللنیرسه، او، بیر گون یئر ائوزونده ده جانلانیر. اگر بیر وارلیقی ذهینده یارادا بیلیرسک، ماحال دیر کی اونو یئر کوره سینین اوستونده یارادانمایاق. اگر او وارلیق ذهینده یارانیبسا، یئر اوزونده یارانماق اوچون ذهینه گلمیش دیر.
آمما بئییندهکیلری بیز یارادیریق. بیزیم یاراتدیقلاریمیز، بیزیم اثریمیز، بیزیم وار اتدیگیمیز، بیزیم ایسته دیگیمیز، بیزیم آزرولاریمیز دیر. بئینیمیزدهکی یارادیقلار، بیزیم دیر. بیزیم اوچون دور. بیزه ال وئریش اوچون دور. اونلار، دونیانی، کائیناتی بیزیم ایرادهمیزه گتیرمک اوچون دور.
بونون ائوچون، بئیینده یاراتماق، طبیعتدن اوستون دور. چون طبیعتده وار اولان، بیر گون بیتهبیلیر آمما بئیین گوجو و یارادیجیلیقی بیتمز. بیتمهین بیر وارلیقین یاراتماقی، بیزیم الیمیزده دیر. و بیزه بیر اوجسوز بوجاقسیز ایمکان یارادیر. بو ایمکان، یئنی دونیالاری یارادار و ایداره ادر. کافی دیر کی بیز اینسانلار بو قودرتی الیمیزه آلیب، آلله لیقا باشلییالیم. چون بیز آللهین بیر پارچاسییئق.
اون دورد- بونون اوچون دور کی بئیین وارلیقینا، بئیین گوجونه، بئیینین اُزونه اینانمالییق. بئیین بیزیم ان اونملی دوشونجه سیلاحیمیز دیر. بیتمز تورکنمز بیر گوج دور. کافی دیر اونون قانادلارین اوچوش اوچون آچیق بوراخالیم. بئینیمیزه اینانالیم. بو بئیین، ایمکانسیزلاری ایمکانا، اولومسوزلاری وارا چئویرر. یئنی یوللار آچار. داغلاری دلیب، اریدیب، یول ادر.
اون بئش - "ایمکانسیز" بیر قاورام دیر کی اونا اینانیرسانیز، بئینینیز ایفلیج اُلور. دوشونجهنی دارا چکیر. ایرادهنی اعدام ادیر.
اگر ایمکانسیز گورونن هر بیر قونونو و شئیی ذهنین گوجونه و خییال گوجونه تاپشیریرسانیز، خیالینیزی، بئینینیزی آزاد بوراخیرسانیز، هئش بیر سدی-مانعی قبول اتمزسهنیز، بئیین اُ ایمکانسیزدان، ایمکانلار یارادار.
اونآلتی- اگر بیر یول یونتم گورونمور، و چیسگین-دومان هر یئری آلیب، بوروموشسه، یول اوردا دیر. دومانین آرخاسیندا دیر. چیسگینین اورتاسیندا دیر. جسارت ادیب، دومانی-چیسگینی گئچمک گرکیر. بئنیزی دومانین آرخاسیندا اولمایان دوشونجهلر ایله یورمایین و قورخودتمایین.
بئیین و اینسان، تانیمادیقی و بیلگیسی اولمادیقی قونولاردا، دویقولاری ایشه گیریرسه، بئیینی ایشدن سالارلار.
بئیین گوجو، سیزین الینیزدن توتار، دومانین-چیسگینین ایچینه دالار. همن، قورخو بیتر. بیلگی و دویغو اولمایان یوروشده، هر بیر آددیم، بیلگی و ظفر دیر. بیر دوشونجه دیر. هر آددیم و دوشونجه، باشقا آددیملارا و دوشونجهلرده حامیله دیر.
یئنیلری، دوغدورماق گرکیر. دوغومدان و یئنیلیکدن قورخمایئن. بئیین دوغومونون سانجیسی چوخ و اوزون دور آمما دوغدوقو ائولاد، دونیانین ان گوزلی و تاتلیسی دیر.
اون یئددی - دوشونجه او زامان و چاغلاردا داها چوخ لازیم دیر کی توپلوم و اینسان وارلیقی بیر یولسوزلوقلا قارشی قارشییه گلیر. دوشونجه بو زاماندا داها چوخ اورتایا دوغار. چتین دوروملار، چتین و زور توپلوم شراییطی، دوشنجهلر دوغالار. یوللار دوغولار. دوشونجه، ان زور گونلرده، دورملاردا، چاغلاماق ایستر. اوچماق ایستر. قالخماق ایستر. ان زور زامانلاردا و یولسوزلوقلاردا، دوشونجهنین ایشی یئنی یول آچماق دیر.
بیر توپلوم محو اولورسا، اوزون زامان، زورلوقلارلا قارشی قارشیا چیخمامیش دیر. توپلومونوز محو اولماسین دییه، کندینیز زور زامانلار و چیخمازلار یارادین. زور گونلر گرلمز ایسه، دوشونجه اورتایا چیخماز. دوشونجه، زور دورومون ائولادی دیر.
اون سگّیز- دوشونجه، معمولی، گوندم یاشامی گئریده قویماقلا دوشونجهیه دونوشور. گوندهلیکلری دوشونمک، دوشونجه دئییل. اویون دور. عادت دیر. گوزو یوموولودا اونلاری یئرینه گتیرمک اولور. چون عادت دیرلر. اونلاری دوشونمهریک. دوشوندویوموزلر، او قونولارلار کی گوندهلیگیمیزده یوخ ایمیشلر. یئنی دیرلر. اونلارا عادت اتمهمیشیک. بونون اوچون دور کی ذهینیمیزه ایش دوشور. دوشونجه اورتایا چیخیر آمما دوشونجه نین پیس عادتی وار کی چوخ زحمت و چتینلیک سئون دیر.
نییه کی ذهین و اینسان، تیکرار و عادته موبطلا اولموش و عادت، ایشی-یاشامی قولایلاتمیش. عادت دن چیخماق همان، دوشونجهنین دئییشمهسی همان. بئیین دوشونجه درهسینه، سویونا، اوقیانوسونا گیریرسه، آردی آرخاسی دورماز، کسیلمز، گلیر. یولو تاپار، آچار. یولسوزلوقدان بیر یول ادر.
معمولی، عادت و گوندهلیک عادتلری دوشونجه سایمامالی کی دوشونجه ائولکهسینه ایاق باسالیم. بوراسی، یئر و آیاق باسدیقیمیز یئر دئییل. بوراسی یئنی بیر دونیا دیر. عادتدن چیخادیرسانیز، دونیانیزی دئییشدیریر. دونیانی دئییشدیرمک ائوچون، چالیشمانیزا گرک یوخ دور. بئینیزین چالیشما سیستیمین، گوندهلیکدن چکیب چخاردیب، بئیین دونیاسینا گیرمهنیز یئترلی دیر.
اون دوقّوز- اسگی دوشونجهلر و هر نه کی اسگی دیر، کوهنه دیر، اسگی دیر. درده دئیمزلر. اگر درده یاراسایدیرلار، بو گون یئنی یول یونتم آختاریشینا دوشمزدیک. هر نه کی اسکیده دیر، موزه و گوستری مالی دیر. اسگیدن قوپوب، گلهجهیه یونلنمهلی دیر.
اینسانلار، تجروبهلرینین و گئچمیشلرینین حسرتی ایله یاشارمیشلار. چون اونلارا عادت اتمیشلر. عادتده هر شئیی و قونویو راحاتلادیر و گوزللشدیریر آمما گئچمیشده هیش بیر حسرته دهیهر بیر قونو و وارلیق یوخ دور. حسرت اتمهلی لرین هامیسی گلهجکده دیر. گلهجک ان گوزل و ان شیرین دیر. نییهکی گلهجهیی بیزیم بئینیمیز یاراداجاق و بیز گلهجهیین خالیقی و آللاهی اولاجایئق. داها طبیعت بیزی ایداره اتمییهجک دیر. بیز، طبیعتی، ارزولاریمیز یولوندا یونلدهجهییک.
دوشونجهنین اوزللیکلری، «دوشونجه باغی» اوتاقینین قونوسو، قوناقلاری و ایش قوراللاری
بو جانلی یایئندا، ایکی اونملی قونو حاقدا، اوزون اوزون دانیشمیشام. ان باشدا "دوشونجه باغی" اوتاقین یارانماسی و سون دورومو حاقدا گئنیش بیر راپور وئرمیشم.
راپورو آشاغادا اوخویابیلرسینیز:
دوشونجه باغی اوتاقینین ایش قورالی
عزیز و حورمتلی گونئی آزربایجان سیاسی تشکیلاتلار منصوبلاری
س - سورودا و جاوابلاردا، هئش بیر شخصه و تشکیلاتا ادبسیزلیک، آجی سوز، پیس صیفتلر وئرلیلمییهجک
ص - اگر جاوابلاردا، هر بیر بیرئیه یا تشکیلاتا توهین، ایفتیرا، تحقیر و منفی صیفت دیله گلیرسه، او فرد و تشکیلاتا جاواب حاقی وئریله جک
ض - همن بیرئی یا تشکیلاتین حاقی وار، عاینی زماندا، سوز آلیب جاواب وئرسین یا گلن اوتوروملاردا حضور تاپیب، جاوابلاسین
ط - توهین، ایفتیرا، تحقیر، کوتو صیفتلرین تشخیصی، آدی چکیلن فردلر و تشکیلاتلاردان علاوه، انصافعلی هدایت ایله دیر
ظ - اگر ”دوشونجه باغی“نین قوناقی بیر شخصین آدین چکیب، اونو یا او باغلی اولان تشکیلاتی تنقد ادرسه یا اونلارا بیر صیفت باغلارسا یا اونلاری سورقو آلتینا آلیرسا، و ... انصافعلی هدایت، او بیرئیی یا تشکیلاتی، همن جلسه یا سونکو ایجلاسدا جاواب اوچون دعوت ادهجک
غ - اگر قوناقلار، هر بیرئیین و تشکیلاتین آدین گتیرمک زوروندا قالیرسالار، سایقیلی و حورمتلی سوزلر ایله او بیرئیی و تشکیلاتین آدین سسلندیره جکلر
ف - اوتاق باشلاناندان سونونا دک، هر قوناقین منفی و سایقیسیز سوزلری، بیر منفی نومره حساب اولوب، اعلان اولاجاق
ق - هر ایجالسین سونوندا، سایقیسیز سوزلرین سایی اوزرینده، منفی نومرهنین سایی اعلام اولاجاق. بئله لیک ایله، او فرد و تشکیلات، منفی نمره ایله تانیناجاق
ک - منفی نومرهسی آز اولان یا اصلا منفی نومره سی اولمایان تشکیلات و اونون منصوبو، «اردملی»، «ان اردملی» و «میللی اردملی» صیفتینه لاییق گورونوب، توپلوما و همن ایجالسین و سونراکی ایجلاسلارین سونوندا تانیدیلاجاق دیر
توم تشکیلاتلاریمیزین و منصوبلارینین «میللی اردملی» اولمالارینی دیلر و هر بیریندن، ائوزلرین، میللتیمیزه، ان گوزل، ادبلی، ادبی و سیاسال سوزلر ایله و خولاصه اولاراق تانئدیلماسینی ریجا ادیرم
.بو یازی «دوشونجه باغی» نین ایش قوراللاری دیر و میللتیمیز ده سونولاجاق دیر
(اوچ گون سونرا، آشاغا بولوم سیلیندی)
سایین تشکیلات منصوبلاری، اگر بو ایش قوراللارینا آرتیرماق ایستیرسهنیز یا اونا تنقیدینیز وارسا یا
اونا داها بیر اصل آرتیرماق ایستیرسه نیز، لوطفن، اوچ گون ایچینده، تکلیفینیزی یازیلی اولاراق گوندرمه نیزی ریجا ادیرم.
اگر اوچ گون ایچینده یازیلی تکلیف گلمز ایسه، بو اساسنامه، همن تشکیلاتلارین طرفیندن قبول اولموش حساب اوالجاق.
منیم "حاق" قاورامی حاقدا دوشونجه م، اوز تجروبهمه دایاناراق اورتایا چیشخمیش.
حاق سوزو و دوشونجهسی دینلرده، دوشونجه لرده، فلسفهلرده، و ... سیاستده بئله اونملی یئر آلمیش.
هر بیر دین، مذهب، مرام، ایدئولوژی، سیاستچی، حاکیمیت، دوولت، میللت، بیرئی، جینایتکار بئله، اوغرو، روشوتچیلر و ... اوزون حاقلی بیلیر.
نییه؟
چون، هر بیر اینسان وارلیقی، حاق قاورامینا، ائوز چیخاری گوزوندن باخیر. حاقی اوز گوزوندن گورور و آنلیر و آنلاتیر.
من بورادا، فلسفهلرده، دینلره، مذهبلرده، سیاستلرده، مملکتلرده و ... حاقی نئجه تعریف ادیب، آنلادیبلارا باخمادان، "حاق نه دیر؟" قونوسونا گئچیم:
منجه، حاق گوجلو اینسانلارین، توپلوملارین، لیدرلرین، پوللولارین یاراتدیقی بیر سیاسی دوشونجه و قاورام دیر.
گوجلولر حاق قاورامئندان بیر سیلاح کیمی ائوز چیخارلاری یولوندا فایدا گوتورورلر.
اصلینده، حاق قاورامی، گوجسوزلری، ضعیفلری، مغلوبلاری، و ... ایداره اتمک سیستیمی و اونلاری گوجلولرین یولوندا، ایشلتمک یول یونته می دیر کی گوجلولر یاراتمیشلار، دیللره سالمیشلار.
بو قاورام ایله گوجسوزلری، اولمایان و ایمکانسیز بیر وارلیقا ایناندیرمیشلار تا کاسیبلار، فقیرلر، ضعیفلر، گوجسوزلر او اویوندا یئر آلیب، گوجلونون ایسته دیگی کیمی اویناسینلار و گوجلونون چیخارلارینا خیدمت اتسین لر.
اگر بو حاقلار و قانونلار ضعیفلرله گوجسوزلره فایداسی اولسایدی، گوجلولر اونلاری یازیب، یایمازلار، اوستونده تیبلیغات اتمزلر دی.
اگر اونلارین اوستونده جیددی تبلیغات وارسا و اینسانلاری، توپلوملاری اونلارا ایناندیرماق ایستیرلرسه، اونلاری اینسانلارا و توپلوملارا تانئدیرئرلارسا، بس اونلار گوجلولرین منفعتلری اوچون مهندیسلیک اولوبلار.
تامام سویقئریملار، جینایتلر، ایشغاللار، سومورگه لر و ... هامیسین دوولتلر و ان گوجلولر یاپئرلار. هر نهقهدر دوولتلرین یا شیرکتلرین یا مافیالارین یا بیرئیلرین و ... گوجو چوخسا، او قهدر جینایتلری ده چوخ آغیر و گئنیش دیر. عاینی حالدا او .جینایتلره قارشی اعتیراضلاردا آز دیرلار
نییه؟
چون هر توپلومدا ان گوجلو و قانونلارینا دایاناراق، ائوز قورقولادیقلاری قانونلاری و حاقلاری سئندیرانلار گئنهده همن دوولتلرین ائوزلری دیر.
ایندی کی قانونلاری و حاقلاری گوجلولر تعریف ادر، ایراندادا تورکلر یوخ، عربلر، بلوچلار یوخ، قشقاییلر یوخ، تورکمنلر یوخ بلکه فارس آدلی توپلولوقلارین دوولتی تعریف ادر و ائوزو ده اونلاری هئچه سایار.
بونون ائوچونده، آدی چکیلن میللتلرین، نه قانونلاردا، نه ده یاشاملار دا حاقلاری یوخ دور.
نییه؟
چون، اونلارین گوجو یوخ دور. اونلار ضعیف دیرلر. گوج ایسه فارسلاردا و اونلارین دوولت لرینده دیر.
اونون اوچونده، فارسلار، پانفارسلار و اونلارین دوولتلری تورکلری، تورکمنلری، عربلری، بلوچلاری، و ... تعریف ادر و اونلارین حاقلارین کی همن حاقسئزلیق دیر، بللندیریر، قانونلاشدئرار.
بو اوزدن دیر کی آدیچهکیلن میللتلرین هئش بیر حاقلاری یوخ دور، اولابیلمزده.
البته کی ایران-فارس سیستیمی او میللتلرده بیر نئچه حاق تعریف اتمیش.
فارسلیق سیستیمی اونلارین حاقلارین بئله سادیلاماق اولار:
تورک، قشقایی، تورکمن، بلوچ و ... آدلی بیر میللت و توپلوم یوخ دور. اونلار "قوم"لار و باشقا بیر جوغرافییادان بورایا کوچموش، مهاجیملر، اجنبیلر، وحشیلر، و ... دیرلر.
تورک، قشقایی، تورکمن، بلوچ و ...لرین دیلی، تاریخی، سیاسی گئچمیشی، میللی حاکیمیتلری، وطنلری و ... اولمامیش.
تورک، قشقایی، تورکمن، بلوچ و ... لر، فارسلارین و ایران آدلی قورقونون عسگرلری، ایش گوجو، وئرگی گوجو، و سومورگه لرییندن باشقا بیر هویت و کیملیک داشیما حاقلاری یوخ دور.
اگر تورک، قشقایی، تورکمن، بلوچ و ... توپلوملاری ایرانلیلیقدان و فارسلیقدان باشقا بیر کیملیک داشیمایا جهد ادرلرسه، ان آغیر شکیلده جزالانمالیلار.
ایندی و فارسلارین بو حاقلاری تعریفی ایله، آزربایجان تورکلویو، قشقایی تورکلویو، تورکمن تورکلویو، الاحواز عربلیگی، بلوچیستان بلوچلویو و ... نه اتمهلیلر؟
اصلینده تورک، قشقایی، تورکمن، بلوچ و ... توپلوملارین و میللتلرین هئش بیر حاقلاری یوخ دور.
نییه؟
چون بو تورک، قشقایی، تورکمن، بلوچ و ... ضعیف، گوجسوز، یوخسول دورلار.
ضعییف و یوخسولون حاقی اولماز و حاقدان دانیشاماز.
چون گوجسوزلر، حاقی تعریف اده مزلر. اده بیلسهلر بئله، اونو کیملهره و نئجه قبول اتدیرمک گوجلری وارکی؟
بو تورک، قشقایی، تورکمن، بلوچ و ... میللتلر، حاقی و حاقلارین تعریف اتمک اوچون گوجلنمهلری گره کیر.
گوجلنمک ائوچونده، بیر چوخ ساحهده، چوخلو فداکارلیق و قوربانلیق وئرمک لازیم دیر.
بیر چوخ شئیلردن واز گئجمکلری لازیم دیر.
ان باشدا، بو عآجی حقیقتی بیلمهلری و ضعیف اولمالارین آنلامالی، قودرتلی اولمالارین ایستهمهلی و اونون اوچون جاندان، مالدان، باشدان گئچمهلی لر.
او میللتلر، اوزلرینه حاق تعریف اتمهلی، لاییق اولدوقلاری حاقلاری تانیمالی و ان اونملی حاقلار ایله ان آز اونملیلری بیربیریندن آیئرت اتمهلیلر.
اونلار بیلمهلیلر کی ان باشدا دوران حاق، باتیلی مسیحیلر یازدیقلاری "اینسان حاققی" دئییل، بلکه "میللی حاکمیت" حاقی دیر.
نییه کی توم قالان حوقوقلار، میللی حاکیمیتین ایچینده یئر آلیر.
چون میللی حاکیمیت اولمازسا، توم قالان حاقلارین هامیسی گوجلولرین سیاسی و تاولاماق اویونو دور.
اینانمالییق کی باشقا میللتین حاکیمیتی کولگه سینده هئش بیر حقین آنلامی دوغرو اولماز و کولگه ده اولان و یاشایاق میللته یاراری و چیخاری یارتماز.
ایکینجی ان اونملی حاق، "میللی وطن سرحدلری" حاقی دیر. میللی حاکیمیت، میللی وطن سرحدلری ایچینده معنالانار.
حتّا اگر میللی وطن، بیر قارئج اولسا بئله و اورادا میللی بایراق عرشه گئدهرسه، بیر گون گلیر، او بایراق، دوشونجهلرده کی وطنه کولگه سالار.
میللی حاکیمت و میللی وطن حاقلاری، توم باشقا باشقا، ایچده و دئشدا اولان حاقلارین آناسی و آتاسیلار.
بو ایکی قاورام اولماز ایسه، هر شئی یالان دیر.
اوچ و دورد اینجی ان اونملی حاقلار ایسه دوستو، دوشمنی و حتا رقیبلری یاخجی تانیماق و اونلارین هر بیرینه قارشی درین دوشونجه و داورانیشلارین تعریف اولماسی لازیم گلمهسی دیر.
گوج و گوجلو اولماق، بیر میللتین آز چوخلوقونا باخماز. گوج، ایرادهیه، جسارته و ریسک اتمهیه، فداکارلیقا و میللی چیخارلار یولوندا اولومه و اولدورمه ایستهگینه باغلی دیر.
بو دانیشیقدا، بیر چوخ مثل چکیب، قونونو ساده و ایدارکی قولای اولمایا چالیشمیشام.
توم دوستلاری، باخانلاری، گورونلری، اوخویانلاری، توم صمیمی قلب ایله منیم دوشونجهمی حاللاجلیق اتمهیه چاغیرئرام.
دوشونجه لرین حاللاتجلیقیندا، رحیمسیز اولماق لازیم دیر.
گونئی آزربایجاندان باخیش پروقرامینین 98 - ب -سینین قونوسو خبر دئییل بلکه دوشونجه اورتمک و توپلومدا یئری بوش گورونن بوشلوقو دولدورماقا بیر چابا دیر.
دوشونجهنین آنلامی، همن فلسفه، همن فیکیر دیر. آمما گوندهلیک فیکیر و دوشونجهدن بو فرقی وار کی بیر پارا قونولاری درین دوشونمهلی و هر طرفلی باخمالی دیر.
دوشونجه بولومونون بو هفته کی قونوسو "ایچه دونوک زوراکیلیق" اولدو.
اوغوز بی تورک، قونونون دیبینه جومدو و تاریخیسل اولاراق اله آلدی. او دئدی کی اینسانین ذاتی حیئوانلاردان داها یئرتئجی دیر، دییه، بو حاقدا سوزه باشلادی.
سونرا سوزو اورا گتیردی کی اینسانلار توپلوم و توپلولوق قورما دورومونا گلندن سونرا، مجبور قالدیلار، ائوز حاقلارین قئسئتلایئب، و بیر سئرا یئرتیجی حاقلارین ان زورلو توپلومون لیدئرینه کی دوولت آدلاندی وئرسین لر. بئلهلیک ایله موقاویله یا قرارداد حاقلاری چاغیندا یاشاسینلار.
بو زاماندان سونرا، ایشغال اولموش اینسانلار، ایچلرینده کی او زوراکیلیقی، عوصیانی، یئرتئجیلیقی دوشمنه قارشی، ایشغالچییه قارشی یوخ، ائوز ایشغال اولموش توپلومونا ساری یونلتدی.
انصافعلی بی هدایت ایسه قونونو "گوجلو و گوجسوزلویه" باغلادی. گوجلولر، گوجسوزلرین توپراقلارین ایشغال ادرسه، توپراقلار ایشغال اولموش آمما آزادلیق و اوزگورلوک ایمکانی وار. اونلار ایشغالا قارشی عوصیان ادیب، بیرله شیب، وطنی و میللتی ایشغالد ان آزاد اتدهبیلرلر.
آمما اگر ایشغال اولموش میللتین بئیینلریده ایشغال اولورسا، ایشغال اولان میللت، ایشغال ادنلرین الینده کی سیلاحا، عسگره و قوللوقچویا دونوشور. ایشغالچیلارین عسکری اولار، ائوز میللتین قتله یئتیرر و بونا ایشینهده فخر ادر.
وطن لری و بئیین لری ایشغال اولان میللت و توپلوم، بیلسه، بیلمهسه بئله، دوشمن او میللتی و توپلومو تانیر.
دوشمن و ایشغالچی اونو تانیدیقیندان، او میللته و توپلوما داییما، جور به جور باسقی آلتیندا توتار. او توپلومو و میللتی و اونلارین دیلین، کوکون، تاریخین، لیدرلرین و ... تحقیر ادر.
تامام چیخیش، اینکیشاف، گلیشمه، آزادلیق، اوزگورلوک، وطن و میللت آنلامین، و .... اونلارین اوزونه باغلار.
او توپلومدا یوکسلمک اوچون، قازانماق اوچون، جانین-مالین، ناموسون، آدین، توپلومداکی یئرین قوروماق اوچون ایشغالچییه باغلانماقدان باشقا چارا بوراخماز. بو توپلومون آداملاری و بیرئیلری، ایشغالچییه وفاسین گوسترمکدن باشقا یول یولاغا بولاماز. دوشمنه قول اولور و ایشغالچینین چیخارلارین تامین ادر. اونون امیرلرین یئرینه گتیرر.
آمما عاینی زماندا، ایشغال اولموش توپلومون ایچینده، توم ساحهلرین باعلانماسیندان و باسقیلاردان دولایی، عوقدهلر توپلانار. عوصیان دویغوسو، اینتیقاد و قئناماق دویغوسو قالخار، توپلانار، داع اوسته داغ اولار.
بیرئیلر و توپلوم، بو عوقدهنی، بو عوصیانی و قئناماقلاری جان قورخوسوندان دولایی ایشغالچینین باشینا توکهبیلمز ایسه، قایئدیب، ائوزونون توپلومونون، میللتینین باشینا توکر. دوشمنی و ایشغالچینی ووراماز ایسه، دوشمنه و ایشغالچییه زورو چاتماز ایسه، قایئدار اوزون، اوز توپلومون، اوز میللتین، اوز آداملارین، ائوز یولداشلارین و ... وورار.
بو دورومدا، بئینی ایشغال اولموش بیرئ و توپلوم، دونوب اوز میللتینه، توپلومونا ضرر وئریر. اوز توپلومونا و میللتینه خیانت ادیر. اوز توپلومونا و میللتینه دوشمنلیک ادیر. اوز توپلوم و میللتینه جینایت ادیر. اوز میللتین و توپلومون تحقیر ادیر. اوز توپلوم و میللتینه ادبسیز اولور.
نییه؟
چون، هر بیر اینسان یا زورلویه و گوجلویه تسلیم اولار یادا زورسوز و گوجسوز بیرئیلردن و میللتدن بیر زورلو و گوجلو توپلوم و میللت یاراتمایا چالیشار. بو سئچیمین ان زور و چتین طرفی زورسوزلاری آیئلتماق و اونلاری بیرلشدیریب، اونلاری ایناندیرماق و اونلاردان بیر گوجلو میللت یاراتماق دیر.
جان، مال ، ناموس، توپلومداکی یئر قورخوسوندان
ایشغال اولموش توپلوم و بیرئی، دوشمن و ایشغالچییه تسلیم اولار، ایشغالچینی بیر میللت بیلر، اوزون ایشعالچییه یاپیشدیرماقلا اوزون، مالین، ناموسون و یئرین قورور.
یادا چون بعضی بیرئیلر گوجلو روحا صاحیب اولار، ایشغالا و ایشغالچییه تسلیم اولماز. بو یوکسک روحلو لیدر اینسانلار چالیشارلار، ایشغال اولموش توپلومون، اینسانلارین ایشغالدان خبردار اتسین، اونلارین سینمیش روحلاریندان، جانلاریندان یئنی و گوجلو بیر میللت و دوولت یاراتسینلار.
بو کسیم، ایچینده کی عوصیانی، توپلانمیش دویغولاری، عوقدهلری هم اوز الینده توتار همده دوشمنه و ایشغالچییه قارشی یونلدیر.
بویو روحلو بیرئیلر، ایشغالچینی و دوشمنی بوراخیب، دوستو، قارداشی، ائوز توپلومون و میللتین وورمازلار. اونلارین عوصیانئنا، اینتیقادینا دوزلر و اونلارین روحون بیرلشدیمهیه و دوشمنه قارشی حرکهته یونلتیرلر.
بو گون، اوغوز بی تورک و انصافعلی بی هدایت "گونئی آزربایجاندان باخیش برنامهسین" ایکی بولومه بولدولر. سویلهشینین اورتاسیندا، برنامه کسیلینجه، ایستر ایستهمز، پروقرام ایکی بولومه بولوندو.
بیر اینجی بولومده، بئش خبرین حاققیندا، هر بیری ائوز دوشونجهلرین اورتایا قویدولار.
ایکینجی بولومون قونوسو ایسه "ایچه دونوک زوراکیلیق" اولدو. هر ایکی دوشونور، بو قونو حاقدا ائوز دوشونجهلرین اورتایا قویدولار. بئله لیک ایله ایکینجی بولوم، "دوشونجه بولومو" آدلاندیریلدی.
بیر اینجی بولومده، ان باشدا، هولیا خانیم ائوزتورک؛ سیانان تورک تیلویزیون کانالینین آدلیم خانیم و گنج ژورنالیستی، ایران-ایسرائیلین ساواشین گوسترمک آماجی ایله گونئی آزربایجانا و ایران آدلی سیاسی وارلیقا گلمهسی اولدو.
بو گنج تورکچو خانیمین آزربایجاندا و تورکلرین یانیندا بولونماسی، ایکی اونملی اتکی بوراخمیش. بیر طرفدن آزربایجان و ایران آدلی جعلی سیاسی مملکتده یاشایان تورکلری سئویندیرمیش و آونلارین روحون و دورومون تورکیه و تورک دونیاسینا باغلامیش.
او بیری وردن ایسه ایران-فارس رئزیمینین جانینا ولوله سالمیش. پان آریاچیلار بو گنج ژورنالیستی جاسون و "میت" ایستیخبارات تشکیلاتین جاسوسو آدلاندیریب و اونون توتولماسین ایستهمیشلر. بو قونودا، ایکی آیری و فرقیلی تحلیل اورتایا چیخدی.
ایکینجی خبر ایسه "آزربایجان جومهورلوقونون توپراق بوتونلویو" اولدو. هر ایکی آزربایجانلی دوشونور، بو حاقدا، فیکیرلرین مئیدانا سوردولر.
سونرا، بیر ایرانلی پانفارس و تورک-آزربایجان ضیدلی بیر آدامین یازیسی اله آلیندی. او آدام آدلانان وارلیق و اونون یازیسی اونم داشیمیردی بلکه اونملی اولان، او یازینین ایراندا بیر بویوک قوروپو سیمگهلهمهسی ایدی.
بو آدام، آزربایجاندا و تبریزده کی میللتین میللی دوشونجه و روحون گورموش، اونلارین میللی ایستکلری ایله تانیش اولموش و اونلارا قارشی دئمیش کی "لازیم اولورسا، تبریزده و باشقا شهرلرده بیر نئچه میلیون تبریزلی و تورکو ... اولدورمک لازیم دیر. نه اولار کی اونلاردان دورد-بئش میلیون اولدورسک؟ هئش بیر حادیثه اوز وئرمز. ان چوخو بودور کی بیرلشمیش میللتلر، بیر یازی یایار و بیزی سوی قئریم ائوچون محکوم ادر. بونون هئش بیر اونمی یوخ دور." دییه یازمیش.
بو قونودا هر ایکی دوشنجه صاحیبی دانیشدیلار. انصافغلی هدایتین دوشونجه سینده، میللی حرکتده بیر اونملی بوشلولوق وار. او بوشلوق بودور کی "آزربایجان تورکلویو حوکوم وئریب، موجازات اتمکدن چگینیر. آزربایجان میللی حرکتینه منصوب اولانلار، بیر قوروم یارادیب، آزربایجان و تورکلره قارشی سیاسی-حوقوقی داورانیشلاری موحاکیمه ادیب، موجازات حوکمو وئرمه لیدیر. بو سیاسی و حوقوقی داورانیش، ایرانین ایچینده کی خائئن لری، ایکی ائوزلولری، آدام ساتانلاری، پولیسلری، محکهمه قاضیلرینین هوشلارین باشلارینا یئغار. هامی بیلمه لی دیر کی آزربایجان میللی حرکتی، بیر دوولت کیمی داورانیر. آزربایجانلی و تورکلره قارشی دوشمنلیگی جاوابسیز بوراخمیر."
بیر اینجی بولومون سونوندا "گئچن ایکی ایلده، سگگیز میلیون جعلی-سیاسی ایران وارلیقینین نوفوسو "فقیرلیک یا کاسیبلیق جئزئقینین آلتینا دوشدولر" خبری اله آلیندی.
دئمک اولار کی ابراندا اورتا طبقه و بولوم آرادان گئدیر و ایراندا یاشایان اینسانلار، یا چوخ پوللو و زنگین یا چون فقیز و کاسیب اولورلار.
بو یاشام دورومو، هر هانکی بیر توپلوم اولور اولسون، "آجلارین عوصیانینا سوروکلر" دئمک دیر.
بوندان سونرا، دوشونجه بولومو باشلادی. او بولومو، سونکو "گونئی آزربایجاندان باخیش 98 - ب" ده گوروب، اوخویابیلرسینیز.