Gözlərim pencərədə

Gözlərim pencərədə

“Gəlmirəm!”

Dedin “gəlmirəm”

qəbul etdim mən

amma inanmadı

sənin üçün təpən

ürəyim, mənim.

Nə çoxumuş pencərələr burda

mavi qapı bağlanmış

səni axtarır gözlərim

qəlbim fərmanilə

pencərədən pencərəyə

pencərədən pencərəyə həyəcanla

içim, ürəyim dolu dua

axtarır gözlərim səni pencərədə

deyirəm:

“dedi gəlmirəm

gəlmiyəcaq inan ona

axtarma böş camları

dəmir qapiyi.”

Deyir:

“get …

ötür məni

tək qalım

yanım oduma.”

Bir başsız quşdur

gözlərim mənim

pencərədən pencərəyə …

pencərədən pencərəyə …

pencərədən pencərəyə

ordan dəmir mavi qapiyə

həyəcanla

pencərədən pencərəyə …

pencərədən pencərəyə …

pencərədən pencərəyə …

və yenə mavi dəmir qapi bağlı ...

 həyəcanla

səni axtarır 

darıxmış gözlərim

camların arxasında

pencərədən pencəriyə hızla gedərkən

min xiyal gəlir

“olmaya digərində intiuzar çəkir

əl

sallır mənə və fəryad edir ismimi

gəl qapıyı aç!

 diyə.

Və hər an

tənhalığım

dərinləşir

və tək qalıram

bu həyəcanda, mən

sənin üçün

min bir şer yazıram

zehnimdə və sənə tohfə.

O yaxında

iki göyərçin

su mocu içində

təbli, Lərzan, sıcaq və həyəcanlı

dodaqlar

uzun uzun busələrdən doymurlar

və …

atəşlə məni yaxır,

yanıram.

Yanıram,

suyun içindəyəm

amma ətəşi söndürmək için

so yox

isti, canlı, lərzan, təbli, həyəcanlı, qurumuş …

ləblərin  atəşi lazim.

Gözlərim hələdə

pencərədən pencərəyə qaçır

amma sən gəlmirsən pencərənin camına

və mən təkliyimdə

cumuram

dərin

tənhalığımın uqyanusuna 

odlanmış halda.

Üzgüçü bilmir mən yanıram

heç kim atəşimi görmür

və birisi bilirsə,

“Bilir!

demişəm kəndinə”

əlacsız dərdimə

  dərman verməkdən korkiyor,

çəkiniyor məndən

səbr və intizarilə

alavlarda yanmağıma rızadır.

Ay … !

ay … insanlar!

ay aşiqlər …

təkəm!

 inanın.

Tınhalığıma inanın

aşıq olmuşam bu yaşımda

heş kimsə inanmır məndə eşq ola …

İstəmirəm …

busə verməyin mənə

dərdimə dərman busədisə

hər busə deyil, deyim.

Bu dərdə

yarın ləbləri,

aram verir

və atəşi söndürür

və tənhaliğıma əlac .

Ensafali Hedayat

Toronto- Canda

March 21. 2012

20:57 first edit 

* * * * * * 

Məstlıq istərəm

Məstlıq istərəm

Birdə şərabi sifid-o sorx

içmən diyirəm sənə söz verirəm

həmişə içərəm, məst olaram

ləbləründən aldığım şərabilə mən

bundan dır məni həmişə məst görürsən

yoxsa bir qədəhlə məst olmam ey yar bülüsən.

piyalə dolu ya boş, bəhanə dir

çəkirəm başıma ta ətraf şad ola,

bunu sən ey yar bülüsən.

əğyarın çişmi sənilə mənim əlaqəmdədir

məsti şərab olub, xumar olub,

sənə baxmaq istirəm, ey yar bülüsən.

əğyari yozmaq, ortadan qovmaq gərəkir

səndə çək başa, məst olaq,

cəmidə tək olaq, ey yar bülüsən.

sənilə tək olmaq istərəm, hər sübhü şam

istərəm səni məst-o

aqil olam müdam ey ayr bülüsən.

cami şərabı əldən qoyub

uzaqlaşma məndən ey nazənin

məst ol, qaçaq cəmidən mənə tay, ey yar bülüsən.

məst olmasam bu dərdimi necə daşıram

demə bəsdir, məst olma,

xoşdur mənə, dərmanimdür ey yar bülüsən.

gər çi sən sevirsən mənilə hicranı, fasiləni, ayrılığı

mənisə məst olam ya aqil

yalvarıram sənə “getmə!” diyə ey yar bülüsən.

məst olduqca dərindən sevirəm səni

sənin eşqin dəryasına dalıram

sənilə birləşirəm ey yar bülüsən.

şərab bəhanədir sənilə olan əlaqəyə, atəşə

qoy içim şərabı hey

sevirəm bu atəşi ey yar bülüsən.

şərabın əsərin dərinlədər ləbivin atəşin busələri

ver busə hey, qoy ziyarət edim

kəbeyi ləbivi ey yar bülüsən.

iç mənə tay məst ol, qoy çeşmin daha xumar olsun

məni bitab, bitablaşım, əfasanə olum

sənə ey yar bülüsən.

şərəfim yoxdur içməsəm hər gün çeşmindən şərab

təlxü şirinin içəm içmiyəm

sənin çəşmi şərabından məstəm ey yar bülüsən.

zindana salma İnsafi qoy məst olsun dayıma

məstlik ona bəhanədir

sənin üçün səcdəyə ibadətə ey yar bülüsən.

Ensafali Hedayat

Toronto – Canada

Saturday, March 10, 2012

Written on paper: 11:24

First edit: 12:53

***     ***     ***

Közərirəm atəş kimi eşqındən

Közərirəm atəş kimi eşqındən

Salam ey canıma məna vərən dilbər o dildar

yeni anlam gətirən vucuduma ey güli bi xar

dunən tokülən gözyaşımı saxlamasaydım

əyər cari olsaydı çeşmeyi rəvan kimi

həbibim, ey təbibim yanseydik birlikdə

ənqayi eşq olsaydıq, pərvaz etsəydik birlikdə

uzaqlara, kəndi lanəmizə köçseydik birlikdə

sabahdan qaçırdım, axşam görəm səni

yaxından olur olsun ya uzaqdan görəm səni

eşidəm səsivi tutam sıcaq əllərivi

olsa opəm ləblərini gizlincə, dadlı atəş tutam genə

olmasa, ey hicran sənə lənət deyib oturam baxam sənə

məstidim bilirəm saxlırdım yenə ozümü

bəhanə axtarırdım hiss edəm kənarımda səni

ölmüşdüm gütrənim yoxudur dünən gecə

çəşmin zində edirdi məni dünən gecə

abi həyət içirdim sənə baxdıqca dünən gecə

ey mənim dəniz pərim uzaq dolanma məndən

uzaq olduqca atəş çəkirəm səni görəndə

qaçma gəl bu atəşə abi tök gizlincə

sənin ləbindən tökülən nar busələri

xamuş edə tənimdə qaladığın odları

təbibim dərman et, atəşimə damən yandırır məni

mən dayana bilmirəm, sən dayandırma məni

qaçın mənilə, dərin hicranilə dəryayi ğəmə salma məni

qörsəm səni ey naz, tez tez, dərdim azala bəlkəm

görməsəm bilirəm tufani atəş olacaq zavallı atəşim

milyonları dünyada gizlicə sevişir hər gün

gizlinlik niyə həram mənə olub bilmirəm ey nazlı quşum

gəl gizlində daldada atəşi hicana su tökək

opüşək dişləyək, bu hicrana son qoyaq ey çəxmi nərgisim

kim biləcək biz daldada sündürdük atəşi

bəlki aram o ram oldu dəlilik, ağıl dündü mənə ey yar

məndə adam kimi yazdım heç olmasa çeşmim giryan olmadı

sevdim sevişdim qadanlandım pəri pərvazilə

uçdum sərd zəminidən sən verən pəri pərvazilə ey quş

çoxları yaxın dost, əqrəba dir gizlində sevişənlərin

qorxma gəl sevişək bir ər arvad kimi ey dost

bizdə dost u bir ciyər kimi sevişaq, dil alax verax

salmayaq həbsə dilləri polis kimi ey dost

zinciridən azad edax can u tənimizi ey dost

söz verirəm yeyib qurtarmiyəm səni

hərdən bir diş vurub, çöx öpərəm, sorram səni ey nar

bu qara kömür nəqədər qızarsa atəş qabağında ey dost

əl tutuşun, busələrün bəlkə xamuş edə zoğali vöcudimi atəşi

dəli olub İnsaf, nəbilir ətrafində nə geçir

bu qədər ki fəryad etmir, özü bir əfsanədir ey dost

Ensafali Hedayat

Toronto- Canada

Saturday. March 10. 2012

 Second edit: 11:58






***   ***   ***   ***

Yeni həyatım getdi əldən

Yeni həyatım getdi əldən

Mən

istəmədən

yeni bir həyat gövərmiş

içimdə ki kəvirimdə

minlər bəhar nişanı

kurur kurur əlvan gül açmış

mənim zimistanım da

yenı şirin meyvələrlə zəngin olmuş

uzaq geçmişim kimi

gənc olmuşdum  

bir uşaq kimi dalmışdım

dadlı nazlı xəyallara,

yar xiyalına

dolanırdım saçlarda

gəzənək barmaqlarım miki

birdən amma …

gəldi tufan həyatıma

əsdi qış yeli və

qaranlıq qasırqalar

apardı mənim əlvan həyatımı, xiyalımı, yarımı

ey … 

bir çarə bilən varmı dərdimə

ey dad … fəryad olsun!

getdı yarım uzaqlara

ayrıldı sevgilim, düşdüm tufanlara

mən …

mən tək qaldım

içimdə

və qavuşdum ən dərin qaranlıqlara

gəncliyim

ah … ah … ah … hey …

əfsus!

göz açdım, kəndimi qocalmış

umudsuz

yarsız gördüm

yeni səhifəmi bağladı bir əl

öldürdü məni …

bu eşqı içimdə ki eşq qəbristanımda

dəfn etməm gərək

nə zaman daşıram mənilə yaşayan quristanı

qara topraqlara

daha,

mənim yerim qara topraq

eşqsiz insan qara topraqdır

qara töpraq

İnsafın yeri qara topra dır nazlım qara topraq.

Ensaf

Toronto- Canada

Friday. March 09. 2012

Sahat: 09:43

Ikinci cızma qaram

* * *   **   ***    ****  ***  **    * * *

Dan ulduzum darıxıram

Dan ulduzum

Qaranlıq gecələrim uzun olur ay Dan Ulduzum

sən bulut arxasında qalarkən

məni bimarın, yanıram, gizlin təbilə

hicranım uzun olduqca səndən dan ulduzum.

Ey …

Hardasan … ay mənim dan ulduzum

bilirsən …

doğuram

hər zaman fərağında

analar necə döğan kimi

ərkəkliyim gedir uzaqlara

həvəsim ölür

və təkcə bir ruhi xalıs

 bir eşq,

bir tufanım qalır, ay dan ulduzum.

və mən,

 sənə,

hamilə qalıram

mənə tay dəli ərkək olmasan,

nə bilərsən bunu ay dan ulduzum.

aşiq həmişə

hər zaman

gizlicəsinə,

xəfada

hamilə dir

və mən

sənin uzaqlığından

hər gün varım

min bir zayimanım ay dan ulduzum.

Məni hər gün

minlər kərə döğdurur

döğmusan mı biləsən döğma dərdimi

hər gün döquram fərağında ay dan ulduzum.

Mən sənə hər gün açıram sirri dərdimi

ya ki gündərirəm hər gün elçimi

o zam,

 toxmi cəninim içimdə boylanır

umud qanadlarım can alır,

havalanır

həvəslənir

uçur şoqi eşqindən

və

hər gün, sən gələndə

zayımanım başlayır, həm sən gedəndə dan ay ulduzum.

Sən,

Sən hardasan ay …

gecəm … gündüzüm

 qaranlıqdır, hicranım kimi ay dan ulduzum.

indisə burdan

baxıram iki pencərəmdən dışarı,

hər yan

bulanlıq

qaranlıq bulut dur

heç bir sitarəm

belə yuxdur asımanı pişimdə

dəmir başında əlovlanır

kiçik lampalar, xiyabanda

xəlvətdə əmma

atəşi eşqi pünhan

çəkir əlov  mənə ay dan ulduzum.

Nə zaman, sənlə mən

iki bikəran fasilədən

qaçıb əl ələ verib

bərabər bir ulduz mu olacayıq ay dan ulduzum?

Baxıram bu şəbi fərağımda

pencərəmdən dışarı

hər kimsə öz munisilə

 qol boyun,

mənisə lakin

hicrınlə həm ağuşəm ay dan ulduzum.

Kimsəyə bu hicranidən

həmən atəşi suzanidən

bu şirin dərdi ponhanidən

söz açmaqmı olar

kimsımi inanar bu hicranıma ay dan ulduzum?

Yatmıram

dərdi hican yandırır,

yaxır məni

hətta sən belə …

 sən mənə inanmırsan ay dan ulduzum.

Hər gün sənə

dərdimi əyan edirsəm əyər

bir an

belə inanırsan mənə ay dan ulduzum?

Canimdə həm də ruhum da

minlər təəssüb küfrü var

min qorxu

min bəla

min ordu

qaçmaq mümkün deyil ay dan ulduzum.

Dayana bilmirəm ki hiç

qaçıb getməyi

uzaqlarda kəndimi

topraqa təslim etməyi bacarmıram ay dan ulduzum.

Nə üsyan aləmi vardır məndə

üsyangərlik pişə qılam

nə bir arif var içimdə

nə məcnun aləmi var məndə

nə həllac kimi dədrə dözüb, vəsli qazanma

nə xösrov  kübrası var məndə

yoxdur asımanımdə səndən sevay sitarəm ay dan ulduzum.

Etiraf etsəm əgər

bir zaman

şahi vucudidim özümə

gəl gedim, fikri xiyalım varidi

 indisə əzizim bir zəlil

bi xaniman

divanə

dəli

ağıl məndə qaçıb, qalmayıb əsəri

olmuşam bir sərsəri

dərdimi süylürəm

hey …

 sabahdan bəri

sən amma qaçırsan mandən ay dan ulduzum.

Bu səmada görəsən bir nuri umid

bir çirağı nuri sifid

bir həkimi təbib

dərdimə dərman taparmı ay dan ulduzum?

Çıx pərdeyi inkarıdən,

danma məni

gəl ver əlini eşqım əlimə

gəl qaçaq burdan

mənə tay ol dəli ay dan ulduzum.

Bilirəm

mən özüm təbibi həkiməm

həkim, lazim deyil mənə

dərdi bidərmanimə dərman

bir busəndir

lakin bilirəm

busə xiyalı

 bir vəsvəsə dir

busən girandır bilirəm

mənə bir tələdir ay dan ulduzum.

Qoy

ay baharın nişanəsi

ay canimın nəfəsi

ay novruzun gəlmə səsi

bax o xumar gözün güşeyi çəşmindən mənə

 baxışın dəvadır, dərdimi kəsədir

gəl, kəsmə bu nazi nəməti məndən ay dan ulduzum.

Ətraf dolu xarilə … bilirəm

sən, dolu iftixarilə … bilirəm

məni divaniyə yox çarə … bilirəm

etməliyəm dərdimi kəndimlə avarə … bilirəm ay dan ulduzum.

Əlim üzülsə əlindən dan ulduzum

ləbim ayrılsa ləbindən can ulduzum

gözlərim baxmasa bir an roxi siminivə

həyatım payanə çatar ay dan ulduzum.

Ləbi xəndanın dan ulduzum

çeşmi asımanın dan ulduzum

qulqun quneyi qulüzarın

qaçmır bir an xiyalımdan ay dan ulduzum.

Təbində …

giriftar olmayan varmı

ləbində …

çeşmi zarı olmayan varmı

yözləri fəda olub

o şuxi nərgisə

mənə tay divanə olmayanın varmı ay dan ulduzum.

Sən, bi-payan bəhr-sən

mənis, bir kiçik damla

sən,  asimani bi-kəransan

mənisə bir zərrə

sinisə xorşidsən

mənisə bir gərdə

qoy dolanım başına sənin mənzumeyi şəmsində ay dan ulduzum.

Nazlı mənzumədə

dolanır ətrafına

həddən şumarə heyranların

səndən ruzi alan iltimaslə baxanlarin

mənisə batmışam xaki rəhində toza

əcəba, şansım oyanırsa,

öpərsən məni bir gün ay dan ulduzum?

Qorxuram şəhpər açıb

uçasan, qaçasan

yoxsa fəryad çəkib

divanələr içində səs açardım

bir zərrəyi ahən olub

ahəni rubayan çatmağa nə var ay dan ulduzum.

Yiyərəm hər dəm ləbini

əmirəm cismindən tərini

şəhdi şəhvətlə

xiyalımda

tuturam hər iki əllərini ay dan ulduzum.

March  04. 2012

Sahat: 04:25

Ensafali Hedayat

Toronto- Canada

* * * *

گفتگوی من با عباس لسانی پس از آزادی از سلول انفرادی

این ها اعضای خانواده جناب عباس لسانی هستند که در زندان و از پشت شیشه با او (پدر بچه ها و همسر خانم رقیه) ملاقات می کنند.

 عباس لسانی بارها دستگیر و زندانی شده اما هنوز به عنوان جوانی که مردم آذربایجان ایران را از هر جهت برابر با فارس ها می داند که از حقوق انسانی، قانونی و اجتماعیشان محروم شده اند و روشنفکران ایران در قبال آن سکوت کرده اند، فعالیت می کند.

 وی در 12 آبان و با وثیقه 100000 دلاری (100 میلیون تومانی) آزاد شد. او در 55 روزی که در سلول انفرادی اداره اطلاعات اردبیل و تحت بازجویی بود، دو بار اعتصاب غذا کرده و از اعتراض های مردمی آذربایجان ایران برای جلوگیری از خشکاندن دریاچه ارومیه حمایت کرده است. او می گوید: "اعتصاب غذا، تنها وسیله ای بود که من داشتم و می توانستم از آن استفاده کرده و به اداره اطلاعات و قضات دادگاه ها بفهمانم که من مخالف خشکاندن دریاچه ارومیه هستم."

او همزمان با اوجگیری اعتراض های مردمی به سیاست هایی که موجب خشکاندن دریاچه ارومیه شده است و در سراسر آذربایجان ایران گسترده شده بود، در شهر اردبیل دستگیر شد.

 در همان ابتدای دستگیریش،  18 روز اعتصاب غذا کرد. سپس و در آخرین روزهای قبل از آزادی موقتش، دوباره و به مدت 4 روز اعتصاب غذای خشک و تر کرد و بر عکس دور اول اعتصاب غذایش که آب می نوشید، این بار از نوشیدن آب هم خودداری کرد تا آزاد شد.

 در این حال، اخباری از شکنجه شدن برخی از فعالان آذربایجانی در اداره اطلاعات یا اطلاعات پلیس می رسد ولی او در گفتگوی تلفنی که با من داشت، گفت: در اداره اطلاعات اردبیل شکنجه فیزیکی نشده ام  از حال و روز دیگر زندانیان هم خبر ندارم

خلاصه گفتگوی تلفنی من و او 

انصافعلی هدایت - تورنتو

*    *    *   *

چرا دریاچه ارومیه برای آذربایجانیان، مهمتر از زبان و نان هست؟

سلام دوست خوب من

سال ها اغلب مردم آذربایجان بر این باور بودند که آذربایجان بخشی جدایی ناپذیر از ایران و "سر" یا "قلب" آن است. اغلب مردم به این موضوع ایمان داشتند اما مدت هاست که بر اثر حوادث گوناگون، در این باور، شک های عمیقی ایجاد شده است. این تردیدها با جوک ها و لطیفه ها شروع شد. با بی توجهی به تاریخ و شخصیت های تاریخی و علمی و ادبی آنان پیش رفت. با ممنوعیت حضور بر سر قبر رهبران منطقه ادامه یافت. محدود شدن زبانشان، به زبان کوچه و بازار و نبود حق استفاده اداری و آموزشی از آن زبان و بی توجهی با این خواست عمومی، به آن دامن زد

سال هاست که آنان برای رهایی از چنین تحقیر شدن ها، عکس العمل نشان می دهند. اعتراض می کنند. آخرین بار ، از مشارکت در جنبش سبز پرهیز کردند و مرکز را تنها گذاشتند. همان طور که مرکزنشینان، برای دهه ها، نه تنها حاشیه نشینان را تنها گذاشته بودند بلکه آنان را در صندلی متهم، نشانده بودند و دیدیم که در ایران ما، یک دست، بی صدا بود

گر چه خواست اصلی آذربایجان برسمیت شناخته شدن زبانش در ایران و در مراکز علمی و اداری آن بوده و است و این خواست آن ها از طرف مخالفانشان با اتهام "تجزیه طلبی" روبرو شده است، و آنان را به همین سبب، به حاشیه می رانند اما آنان در اعتراض هایشان برای سیاست هایی که به نظرشان باعث خشکاندن عمدی دریاچه ارومیه می شود، در هیچ شهری، این خواست اساسی را بزبان نیاوردند تا به طبع مخالفت با زبان ترکی، با نجات دریاچه ارومیه هم مخالفت نکنند. در عین حال، مخالف سد سازی ها و ذخیره سازی آب در پشت سدها هم نیستند. می خواهند این دریاچه، نجات یابد

دریاچه ارومیه برای مردم آذربایجان، از زبان و نان هم مهم تر هست. چرا که دریاچه ارومیه، به بود و نابودی وطن آنان متصل است. همان طور که بعضی از مقام های اداری هم اذعان کرده اند: با خشکی این دریاچه، حدود 15 میلیون انسان از کویر سیاست ساخته، مجبور به پناهندگی به دیگر کشورها و استان ها خواهند شد و 18 استان کشور صدمه خواهد دید. این ها، کمترین خسارت ها خواهند بود. آنان می دانند که با خشکی این دریاچه، آذربایجانی که روزگاری مرکز تولیدات کشاورزی و دامی بوده، به کویری نمکی و بلای جان مردم بدل خواهد شد. این بار، آنان نه برای کسب حقوق اولیه انسانی که در اغلب کشورها برسمیت شناخته شده است، بلکه برای زنده ماندن، برای کویر نشدن، برای حیات و زیستن، بپا خواسته اند

چون از مرکز و مرکزگرایان قطع امید کرده اند، تنها به اتحاد در میان همزبانان خودشان می اندیشند و از آنان چشم یاری دارند. در عین حال که عدم همراهی دیگر اقوام ایرانی با آنان، باعث رشد حس تنهایی و رشد اندیشه استقلال خواهی و تجزیه طلبی در میان جوانان خواهد شد و تصور بر آن خواهد بود که اگر خودمان حاکم بر سرنوشت و خاک خودمان بودیم، سرنوشتمان چیز دیگری می بود

در این موضوع، مردم آذربایجان ایران تنهاست و مردم، رسانه ها و سیاستمداران جمهوری ترکیه و جمهوری آذربایجان در کنار آنان نیستند اما طبیعی است که پیشرفت و توسعه در آن طرف مرزها و عقب ماندگی در این طرف، آنان را به تلاش برای زنده ماندن و پیشرفت، حریص تر از گذشته خواهد کرد

انصافعی هدایت

روزنامه نگار مستقل و تحلیلگر مسایل قومی در ایران

* ** *** ** *

آذربایجان، برای کویر نشدن به خیابان ها آمده است Azərbaycan, səhra olmamaq üçün xiyabanlara gəlib

03 Sentyabr 2011, Şənbə

Yenilənib: 04 Sentyabr 2011, Bazar

Təbriz və Urmiyədə minlərlə azərbaycanlı aksiyalarda iştirak edib (əlavə videolar və məlumatla)

Təbriz və Urmiyədən başqa Azərbaycanıların yaşadıqları başqa şəhərlər də, o cümlədən Ərdəbildə də nümayişlərin keçirildiyi bildirilsə də Amerikanın səsi bunları hələlik müstəqil mənbələrdən təsti edə bilməyib.

Insafəli Hidayət

Təbrizdən aldığımız xəbərlərə görə bu gün minlərlə insan Urmiə və Təbrizdə küçələrə axışaraq Urmiyə gölünün qurumasının qarşısını almaq üçün parlamentə verilən qanun layihəsinin rəddedilməsinə etirazlarını bildirib Urmu gölünün xilas edilməsinə çağırıblar. Təbrizdə əlaqə saxladığımız nümayiş iştirakçıları küçələrdə adamdan dəfələrlə çox təhlükəsizlik qüvvəsi olduğunu deyiblər. Onlar rəsmi paltardakı polis dəsdələrindən dəfələrlə çox mülki paltarda polislərin küçələrdə keşik çəkdiklərini deyiblər.

Nümayişə təşəbbüs edənlərin bir hissəsi polis tərəfindən döyülüb. Yüzlərlə adam yaralanıb. Yüzlərlə adam isə saxlanıb. Şənbə günkü nümayişlərin qarşısını almaq və əhalini dağıtmaq üçün Tehrandan Təbrizə dünən xüsusi təyinatlı qüvvələrin göndərildiyi deyilir.

HRANA bildirib ki, Urmiyəninin Mosom küçəsində yerləşən örtülü bazararın bağlı olmasına baxmayaraq təhlükəsizlik qüvvələri və iğtişaş polisi heç bir səbəb olmadan bazara daxil olub əmlaka zərər veriblər. HRANA Avqustun 27-ndə yaydığı xəbərdə də mülki paltarlı agentlərin Təbrizdə dükanların pəncədərələrini, telefon budkalarını dağıtdıqlarını və belə hadisələrin keşmişdə də Tehranda başverdiyini yazmışdı.

Amerikanın səsinin Təbriz və Urmiyədən aldığı məlumatlara göə minlərlə insanın çox sıxı təhlükəsizlik tədbirlərinə baxmayaraq iştirak elədikləri nümayişlərdə hökümət və rejim əleyhinə şüarlar səslənməyib, aksiyalar siyasiləşdirilməyib və ətraf-mühit məsələsi olaraq qalıb. Ancaq çəkilən videolardan da göründüyü kimi onların aksiyasına qarşı polis tərəfindən heç də güzəştə gedilməyib yüzlərlə adam polisin hücumu nəticəsində aldıqları zərbələrə görə xəstəxanalara yerləşdiriliblər ki, onların da bəziləri xəstəxanada müalicə olunduqları vaxt polis tərəfindən saxlanaraq təhlükəsizlik qüvvələrinin nəzarətindəki xəstəxanalara aparılıblar ki, müalicədən sonra həbs oluna bilsinlər. Həbsdəki nümayiş iştirakçılarının sayı barədə dəqiq məlumat olmasa da azı yüzə qədər adamın polisin nəzarətində olduğu təxmin edilir. İranın Azərbaycan vilayətlərinin yerləşdiyi hissəsində Təbriz və Urmiyədən başqa şəhərlərdə də nümayişlərin olduğu barədə xəbərlər isə hələlik təstiqlənməyib.[Polislə əhali arasında çəkişməni göstərən aşağıdakı videonun səs yazısı yoxdur, amma səssiz də olsa görməyə dəyər olduğunü düşünərək həmin videonu xəbərə yerləşdirmişik]

Yaşıl hərəkatın və xaricdəki bəzi fars medialarının nümayişə münasibəti müsbət olub və bu məsələnin İran millətləri arasında ünsiyyət/ barışıq üçün bir fürsət olması barədə söhbətlər açılıb. Bəzi fars mediaları azərbaycanlılarla ciddi əməkdaşlığa çağırsalar da nümayişləri və onların Urmiyə gölünün qurumasının qarşısınının alınması üçün tədbirlər görülməsini təngid edən mediaların sayı da az olmayıb.

Buna baxmayaraq sayları yüzəlliyə çatan bir qrup İranlı jurnalist məsələ ilə bağlı olaraq və ünsiyyət əhval-ruhiyyəsini nəzərə alıb azərbaycanlıların tələblərinə baxılması üçün İran rəhbərliyinə bir məktubla müraciət ediblər.

Farslar və müxalif qrupların rəaksiyasının ümumilikdə müsbət olmasında nümayişlərin siyasiləşdirilməməsi ətraf-mühit məsələsi olaraq davam etdirilməsi, başqa millətlər, rejim əleyhinə, millətçi və seperatçı şüarlardan imtina edilməsinin mühüm rolu olub. Xaricdəki fars mediaları İranda azərbaycanlıların ölkənin gələcəyinə təsir göstərə biləcək hadisələrdəki rollarının nə dərəcədə mühüm olduğuna bir daha işarə ediblər.

Bu arada "Tehran Times"ın yazdığına görə Qərbi Azərbaycan Vilayətinin İmam Cüməsi dünən Urmiyədə Cümə Namazı zamanı deyib ki, Urmiyə gölünün məhv olmasının qarşısının alınması məsələsində rəsmilər də qətiyyətlidirlər. Xaricdəki oxucuları nəzərdə tuta ingilis dilli qəzetin yazdığına görə Höccətül islam Qulamrza Həsəni çərşənbə günü də demişdi ki, əhali haqlı olaraq gölün xilas edilməsini istəyir və rəsmilər xalqın bu tələbi ilə hesablaşmalıdırlar. "Tehran Times"ın yazdığına görə Urmiyə mollası bu gün Təbrizdə və Urmiyədə, hökumətin Urmiyə gölünün qurumasının qarşısını almamasına etiraz olaraq keçirilən nümayişlərdən bir gün əvvəl, dünən verdiyi bəyanata diqqəti cəlb edib.

http://www.youtube.com/watch?v=WieAKMRxOwk

*** ** *

آذربایجان، برای کویر نشدن به خیابان ها آمده است Azərbaycan, səhra olmamaq üçün xiyabanlara gəlib

03 Sentyabr 2011, Şənbə

Təbriz və Urmiyədə minlərlə azərbaycanlı aksiyalarda iştirak edib (əlavə videolar və məlumatla)

Təbriz və Urmiyədən başqa Azərbaycanıların yaşadıqları başqa şəhərlər də, o cümlədən Ərdəbildə də nümayişlərin keçirildiyi bildirilsə də Amerikanın səsi bunları hələlik müstəqil mənbələrdən təsti edə bilməyib.

Insafəli Hidayət

Təbrizdən aldığımız xəbərlərə görə bu gün minlərlə insan Urmiə və Təbrizdə küçələrə axışaraq Urmiyə gölünün qurumasının qarşısını almaq üçün parlamentə verilən qanun layihəsinin rəddedilməsinə etirazlarını bildirib Urmu gölünün xilas edilməsinə çağırıblar. Təbrizdə əlaqə saxladığımız nümayiş iştirakçıları küçələrdə adamdan dəfələrlə çox təhlükəsizlik qüvvəsi olduğunu deyiblər. Onlar rəsmi paltardakı polis dəsdələrindən dəfələrlə çox mülki paltarda polislərin küçələrdə keşik çəkdiklərini deyiblər.

Nümayişə təşəbbüs edənlərin bir hissəsi polis tərəfindən döyülüb. Yüzlərlə adam yaralanıb. Yüzlərlə adam isə saxlanıb. Şənbə günkü nümayişlərin qarşısını almaq və əhalini dağıtmaq üçün Tehrandan Təbrizə dünən xüsusi təyinatlı qüvvələrin göndərildiyi deyilir.