بئیین موهندیسلیگینه قارشی تورکجه اسکی کیتابلار 312
I. VİDEONUN ÜMÜMİ 15 BƏNDLİK QEYDİ
Sıra nömrəsi / proqram nömrəsi: 312 [
00:23 Videonun tam başlığı: بئیین موهندیسلیگینه قارشی تورکجه اسکی کیتابلار 312 [Video Title]
YouTube URL-si:
[https://youtube.com/live/6JgZoEzKT6k?feature=share](https://youtube.com/live/6JgZoEzKT6k?feature=share)[Video URL]Video ID:
6JgZoEzKT6k[Video ID]Yayım/yüklənmə tarixi: 2026-02-25 [YouTube Publish Date]
Videonun dəqiq müddəti: PT2H2M5S (2 saat 2 dəqiqə 5 saniyə) [Video Length]
Videoda göstərilən əsas kitab, əlyazma, məcmuə və ya mətnlərin adları: "İmani Təfsili" (və ya İman Təfsiri, Süleymaniyyə Kitabxanası nüsxəsi, 39 səhifəlik dini-irfani mənzum/mətn risaləsi) və "Tərcümə-i Siraciyyə" / Siraciyyə (Miras və Fəraiz hüququ üzrə riyazi-hüquqi əsər, hicri 1252 / miladi 1836-cı il nüsxəsi) [
03:13 03:22 01:59:51 Müəllif/müəlliflər: Klassik hüquqşünaslar / fəraiz alimləri (Siraciyyə müəllifi və tərcih edənlər) [
01:57:09 Dil/dillər: Osmanlı türk dili, azərbaycan türk ləhcəsi, ərəb dili, fars dili [
00:46 07:28 Görünən, oxunan və ya danışan tərəfindən deyilən bütün tarixlər və əsrlər: Hicri 1252 / Miladi 1836 (Tərcümə-i Siraciyyə nüsxə tarixi — təqribən 195 il öncə) [
01:59:51 02:00:32 Kitabxana/arxiv: Süleymaniyyə Kitabxanası (İstanbul, Fateh rayonu) [
04:16 Shelfmark, kataloq nömrəsi, inventar nömrəsi ya başqa identifikator: Suleymaniye Library Manuscript Collection [
04:16 Videonun və göstərilən əlyazmanın əsas mövzusu: Beyin Mühəndisliyinə Qarşı Türkcə Əski Kitablar (312-ci bölüm); Toronto qış havası (sıfırın altında 17-23 dərəcə) və türk dünyası pəncərəsindən baxış, ötən dərslərdə incələnən Divan-ı Nəqşi (İbrahim Nəqşi, Hurufilik) xatırlatması, "İmani Təfsili" (İman Təfsiri) və "Tərcümə-i Siraciyyə" (İslam hüququnda miras / fəraiz və hesab qaydaları) əlyazma nüsxələrinin səhifə-səhifə oxunub təhlil edilməsi, son dövr Osmanlı hüquq-riyaziyyat əsərləri və Qərb təsiri üzərində fəlsəfi mülahizələr [
00:19 03:13 03:22 02:01:00 Video həqiqətən əlyazma araşdırmasıdırmı?: Bəli, videoda qədim İmani Təfsili və Tərcümə-i Siraciyyə əlyazma nüsxələri ətraflı şəkildə araşdırılmışdır [
03:13 03:22 XIV–XVI / XIX əsr türkdilli əlyazmaların tarixləndirilməsi korpusu üçün ilkin yararlılıq: YÜKSƏK. XIX əsr islam hüququ (fəraiz) tərcümələri və dini-irfani risalələr korpusu üçün müstəsna müqayisə nüsxələridir [
03:13 03:22
II. VİDEODA NEÇƏ FİZİKİ ƏLYAZMA / NÜSXƏ VAR?
Fiziki codex / əlyazma sayı: 2 əsas əlyazma nüsxəsi (İmani Təfsili və Tərcümə-i Siraciyyə) [
03:13 03:22 NÜSXƏ A & NÜSXƏ B:
kitabxana: Süleymaniyyə Kitabxanası / Rəqəmsal Arxiv [
04:16 vərəq/səhifə sayı: İmani Təfsili (39 səhifəlik PDF nüsxəsi), Tərcümə-i Siraciyyə (geniş fəraiz və miras codexi) [
03:13 01:57:20 cild və tərtibat: Qırmızı parça cild, şirazə bəhsləri, su ləkələri, qırmızı başlıqlar, kənar oxucu qeydləri və səhifə bərpa kəsikləri [
03:45 04:16 09:09 müəllif: Anonim / Klassik Fəraiz Alimləri [
01:57:09 tarix: Hicri 1252 / Miladi 1836 (Siraciyyə nüsxə dövrü) [
01:59:51 məzmun: İmani Təfsili (dini-irfani mənzum/nəsr bəhslər, namaz və vacibat) və Tərcümə-i Siraciyyə (İslam miras hüququ, fəraiz, hesab və bölüşdürmə qaydaları) [
06:16 08:25 01:57:20
III. MƏCMUƏ / ÇOXMƏTNLİ ƏLYAZMANI TEXT UNIT-LƏRƏ AYIR
NÜSXƏ A — İMANİ TƏFSİLİ (İMAN TƏFSİRİ)
A1
əsərin başlığı: İmani Təfsili (İman Təfsiri) [
03:13 müəllif: Anonim klassik alim [
03:13 dil: Osmanlı türk dili, azərbaycan türk ləhcəsi, ərəb dili [
06:47 nəsr/nəzm/qarışıq: Qarışıq (Nəzm və nəsr qisimləri) [
06:16 08:25 mövzu: İman əsasları, namazın vacibləri, səcdə-i tilavət, irfani və dini təfsilat [
08:25 başladığı folio/səhifə: Bismillah başlanğıcı və 39 səhifəlik risalə bölməsi [
04:26 09:38 tarix: Klassik osmanlıca nüsxə dövrü [
04:16 tarixin funksiyası: COPY PERIOD [A]
NÜSXƏ B — TƏRCÜMƏ-İ SİRACİYYƏ (SİRACİYYƏ)
B1
əsərin başlığı: Tərcümə-i Siraciyyə (Siraciyyə) [
03:22 müəllif: Siracəddin əs-Səcəvəndi (Orijinal müəllif) / Osmanlı tərcüməçisi [
01:57:09 dil: Osmanlı türk dili və ərəb dili (hüquqi terminlər) [
01:57:20 nəsr/nəzm/qarışıq: Nəsr (Hüquqi, fəraiz və riyazi hesablamalar) [
01:57:20 mövzu: İslam hüququnda miras (fəraiz), əmlakın varislər arasında hesablanması və bölüşdürülməsi qaydaları [
01:57:20 başladığı folio/səhifə: Əlyazmanın miras və hesab bölməsi [
01:57:20 tarix: Hicri 1252 / Miladi 1836 (Təqribən 195 il öncə) [
01:59:51 02:00:32 tarixin funksiyası: COPY / TRANSLATION DATE [A]
əhəmiyyətli dil xüsusiyyətləri: XIX əsr osmanlıca hüquq-fəraiz nəsri dili [
01:57:20 əminlik səviyyəsi: YÜKSƏK
IV. BÜTÜN TARİXLƏRİ AYRICA CƏDVƏLƏ SAL
| Tarix | Miladi qarşılığı | Harada görünür | Hansı text unit | Tarixin funksiyası | Timestamp | Əminlik |
| Hicri 1252 | Miladi ~1836 | Tərcümə-i Siraciyyə əsərinin nüsxə / tərtib tarixi | Nüsxə B (B1) | COPY / TRANSCRIPT DATE | [ | YÜKSƏK [A] |
V. ŞƏXSLƏR VƏ ROLLAR
| Ad | Rol | Hansı mətn vahidində | Sübut növü | Timestamp |
| Siracəddin əs-Səcəvəndi | ORIGINAL AUTHOR | Nüsxə B (B1) | [A] Siraciyyə miras hüququ əsərinin orijinal müəllifi | [ |
| İbrahim Nəqşi | AUTHOR (Previous session) | Xatırlatma | [C] Ötən dərsin Hurufi şairi | [ |
VI. HÖKMDAR / SULTAN MƏLUMATINI AYRICA ÇIXAR
RULER_NAME = Sultan Mahmud II (XIX əsr Osmanlı sultanı dövrü) [
01:59:51 RULER_RELATION = Tərcümə-i Siraciyyə nüsxəsinin köçürüldüyü dövrün siyasi mühiti [
01:59:51 RULER_EVIDENCE_LOCATION = Tərcümə-i Siraciyyə xronologiya təhlili bölməsi [
01:59:51
VII. TÜRKDİLLİ TEXT UNIT-LƏRİN XÜSUSİ SİYAHISI
Mətn vahidi: İmani Təfsili (A1) & Tərcümə-i Siraciyyə (B1)
türkcənin videoda necə xarakterizə edildiyi: XIX əsr Osmanlı hüquq (fəraiz) və dini-irfani mühitində ərəb-fars terminləri ilə zənginləşmiş, lakin ana xəttində türkdilli ifadə qabiliyyətini qoruyan elmi-hüquqi və dini nəsr dili [
01:57:20 06:47 nəsr/nəzm: Qarışıq (İmani Təfsili) və Nəsr (Siraciyyə) [
06:16 01:57:20 hərəkəli/hərəkəsiz: Əlyazma surətləri [
06:47 təxminən nə qədər continuous Turkish text olduğu: Mətnlər tamamen türkdillidir [
03:13 03:22 XIV–XVI layihəsi üçün potensial: ORTA. XIX əsr hüquqi tərcümələr korpusu üçün müqayisə nüsxələridir [
01:57:20 Lala İsmail 32 ilə register yaxınlığı: LOW [C] (Lala İsmail 32 dövlət nəsridir; bunlar isə dini risalə və fəraiz hüququdur).
timestamp: [
00:08
VIII. XIV–XVI ƏSR TARİXLƏNDİRMƏ KORPUSU ÜÇÜN SEÇİM
Nüsxə A (A1) & Nüsxə B (B1): COMPARATIVE / TEXTUAL WITNESS (XIX əsr risalələri olmaları səbəbilə əlyazma korpusu üçün müqayisəli sənədlərdir) [
03:13 03:22
IX. LALA İSMAİL 32 İLƏ XÜSUSİ MÜQAYİSƏ POTENSİALI
LALA_REGISTER_SIMILARITY = LOW [C]
Səbəb: Lala İsmail 32 dövlət nəsridir; bunlar isə XIX əsr dini və hüquqi əsərləridir [
03:13 03:22
X. METALINGUISTIC MATERIALI XÜSUSİ İŞARƏLƏ
METALINGUISTIC_VALUE = HIGH [A]
Səbəb: Əsərlər "İmani Təfsili" dən mətn strukturunun xüsusiyyətləri, Süleymaniyyə Kitabxanası nüsxələri və İslam hüququnda miras (fəraiz) bölgüsü elminin riyazi-hüquqi dili (Tərcümə-i Siraciyyə, hicri 1252) baxımından müstəsna əhəmiyyətə malikdir [
03:13 03:22 01:59:51
XI. DEDUPLICATION / SAME WORK / SAME WITNESS
SAME TITLE / SAME WORK / SAME PHYSICAL WITNESS: İmani Təfsili və Tərcümə-i Siraciyyə nüsxələri [
03:13 03:22 POSSIBLE DUPLICATE: Yoxdur.
XII. EVIDENCE NÖVÜNÜ AYIR
[A] MANUSCRIPT EVIDENCE: İmani Təfsili (Süleymaniyyə Kitabxanası nüsxəsi, 39 səhifəlik dini-irfani risalə) və Tərcümə-i Siraciyyə (Miras və fəraiz hüququ, hicri 1252 / miladi 1836) [
03:13 03:22 01:59:51 [B] CATALOGUE EVIDENCE: Süleymaniyyə Kitabxanası rəqəmsal kolleksiyası [
04:16 [C] SPEAKER EVIDENCE: Danışanın 312-ci bölümü başladaraq Toronto qış havasından (sıfırın altında 17-23 dərəcə) və türk dünyası pəncərəsindən dünyaya baxış fəlsəfəsindən bəhs etməsi, ötən dərsin Hurufi şairi İbrahim Nəqşi haqqında qısa xatırlatmar etməsi, Süleymaniyyə nüsxələri olan "İmani Təfsili" və "Tərcümə-i Siraciyyə" əlyazmalarını açıb səhifə-səhifə incələməsi, fəraiz (miras) hüququ əsərlərinin riyazi-hüquqi strukturu və XIX əsr Osmanlı elmi mühiti barədə geniş tənqidi-fəlsəfi mülahizələr yürüdərək yayımı yekunlaşdırması [
00:08 01:14 03:13 03:22 02:01:00
XIII. VİDEODA DANIŞILANLARIN ELMİ KÜLASƏSİ
Danışan 312-ci bölümü başladaraq "Beyin Mühəndisliyinə Qarşı Türkcə Əski Kitablar" proqramını həyata keçirir [
00:23 Girişdə Toronto şəhərinin sərt qış havasından (sıfırın altında 17-23 dərəcə) bəhs edərək dünyaya türk dili və uyqarlığı pəncərəsindən baxmağın verdiyi mənəvi rahatlığı vurğulayır [
00:19 00:46 Ötən dərslərdə incələnən Divan-ı Nəqşi (İbrahim Nəqşi, Hurufilik məktəbi) haqqında qısa xatırlatma edir [
01:14 Verilişin əsas kitablarına keçir: Süleymaniyyə Kitabxanasında qorunan "İmani Təfsili" (39 səhifəlik dini-irfani risalə) və "Tərcümə-i Siraciyyə" nüsxələrini açır [
03:13 03:22 İmani Təfsili nüsxəsini incələyir: qırmızı parça cildini, kitablardakı su izlərini, səhifə bərpa kəsiklərini, qırmızı başlıqları və iman əsasları, namazın vacibləri ilə bağlı dini-irfani mətnləri səhifə-səhifə oxuyur [
03:45 04:16 08:25 İkinci kitab olan "Tərcümə-i Siraciyyə" əsərinə keçir: İslam hüququnda miras (fəraiz) və varislər arasında əmlak bölgüsü qaydalarını ehtiva edən bu əsərin hicri 1252-ci ildə (miladi 1836 / təqribən 195 il öncə) köçürüldüyünü qeyd edir [
01:57:20 01:59:51 02:00:32 Digər riyazi fəraiz kitablarından fərqli olaraq bu nüsxədə cədvəllərin az olduğunu, mətnin əsasən hüquqi izahatlarla irəlilədiyini bildirir [
01:57:49 XIX əsr elm tarixi, Qərb təsiri və cəmiyyətin düşüncə tərzi üzərindən ümumi fəlsəfi mülahizələr irəli sürərək proqramı yekunlaşdırır [
02:01:00
XIV. WEBLOG ÜÇÜN 900–1000 SÖZLÜK MƏQALƏ
BAŞLIQ: "İmani Təfsili" və "Tərcümə-i Siraciyyə" Nüsxələrinin Süleymaniyyə Arxiv Təhlili (312-ci Bölüm)
GİRİŞ:
Cəhalət mühəndisliyinə qarşı aparılan intellektual mübarizə səfərinin 312-ci bölümü "Beyin Mühəndisliyinə Qarşı Türkcə Əski Kitablar" başlığı altında həyata keçirilmişdir [
İNCELEŞMƏ VƏ FƏRAİZ HÜQUQU:
Yay 番эda 39 səhifəlik İmani Təfsili risaləsinin fiziki xüsusiyyətləri, qırmızı parça cildi, su ləkələri və iman/namaz bəhsləri təsvir olunmuşdur [
NƏTİCƏ:
312-ci bölüm dini-irfani risalələr və XIX əsr İslam hüququ (fəraiz) tərcümələri korpusu baxımından abidəvi bir dərslik olaraq qeydə keçmişdir [
XV. RESEARCH LEADS / GƏLƏCƏK ARAŞDIRMA ÜÇÜN İPUCLARI
İmani Təfsili (Süleymaniyyə Nüsxəsi): Klassik osmanlıca dini-irfani risalələrin mətnşünaslıq analizi [
03:13 Tərcümə-i Siraciyyə (Hicri 1252 Nüsxəsi): XIX əsr Osmanlı dövrü fəraiz (miras) hüququ tərcümələrinin arxiv tədqiqatları [
01:57:20 01:59:51
XVI. TIMESTAMP QUALITY CONTROL
Video ümumi müddəti: PT2H2M5S (2 hours 2 minutes 5 seconds)
İstifadə edilən ən yüksək timestamp: 121:00 (02:01:00 / transcript time scale)
TIMESTAMP_QC = PASS
XVII. SONDA MAŞIN-OXUNAQLI XÜLASƏ
VIDEO = 6JgZoEzKT6k
VIDEO_DURATION = PT2H2M5S
PHYSICAL_OBJECTS = 2
PHYSICAL_MANUSCRIPTS = 2 (Imani Tafsili & Tarjuma-i Sirajiyya / Faraiz Inheritance Manuscript)
PRINTED_BOOKS = 0
TEXT_UNITS = 2
TURKISH_TEXT_UNITS = 2
COMPOSITE_CODEX = NO
MAIN_TITLE = İmani Təfsili və Tərcümə-i Siraciyyə Nüsxələri Təhlili (312-ci Bölüm)
HOLDING_INSTITUTION = Suleymaniye Manuscript Library (Süleymaniyyə Kitabxanası, Istanbul)
SHELFMARK = Suleymaniye Library Manuscript Collection
EXPLICIT_COPY_DATES = 1252 AH (1836 AD copy date for Tarjuma-i Sirajiyya / ~195 years ago)
COMPOSITION_DATES = 19th century Ottoman legal and religious text era
OTHER_DATES = UNKNOWN
EXPLICIT_COPYING_PLACES = Istanbul / Suleymaniye archive context
SCRIBES = UNKNOWN
AUTHORS = Al-Sajawandi (Original author of Sirajiyya) & Anonymous (Imani Tafsili)
RULERS = Mahmud II (Ottoman Sultan context)
RULER_RELATION = Archival historical holding context
CORE_CANDIDATES = Nüsxə A (A1), Nüsxə B (B1)
EARLY_CONTROLS = NONE
LATE_CONTROLS = NONE
COMPARATIVE_CANDIDATES = Nüsxə A (A1), Nüsxə B (B1)
DISCOVERY_CANDIDATES = NONE
METALINGUISTIC_VALUE = HIGH
LALA_REGISTER_SIMILARITY = LOW
NEEDS_DEDUPLICATION = NO
HIGHEST_PRIORITY_FOLLOWUP = Catalogue verification of Imani Tafsili and Tarjuma-i Sirajiyya manuscripts in the Suleymaniye Manuscript Library
TIMESTAMP_QC = PASS
No comments:
Post a Comment