بئیین موهندیسلیگینه قارشی تورکجه اسکی کیتابلار 279
https://youtube.com/live/xEU7Oor0j_8I. VİDEONUN ÜMÜMİ 15 BƏNDLİK QEYDİ
Sıra nömrəsi / proqram nömrəsi: 279 [
00:10 Videonun tam başlığı: بئیین موهندیسلیگینه قارشی تورکجه اسکی کیتابلار 279 [Video Title]
YouTube URL-si:
[https://youtube.com/live/xEU7Oor0j_8?feature=share](https://youtube.com/live/xEU7Oor0j_8?feature=share)[Video URL]Video ID:
xEU7Oor0j_8[Video ID]Yayım/yüklənmə tarixi: 2026-01-23 [YouTube Publish Date]
Videonun dəqiq müddəti: PT2H14M8S (2 saat 14 dəqiqə 8 saniyə) [Video Length]
Videoda göstərilən əsas kitab, əlyazma, məcmuə və ya mətnlərin adları: "Divan-i Nəvai" (Əlişir Nəvainin şeirlər divanı / Bədayi ül-Bidayə və ya Badayı din bölümləri) [
03:11 09:44 Müəllif/müəlliflər: Əlişir Nəvai [
03:11 Dil/dillər: Çağatay türkcəsi, osmanlıca, ərəb dili [
02:45 12:19 Görünən, oxunan və ya danışan tərəfindən deyilən bütün tarixlər və əsrlər: Klassik əlyazma dövrü xronologiyası [
04:22 Kitabxana/arxiv: İran Milli Şura Məclisi Kitabxanası [
04:05 Shelfmark, kataloq nömrəsi, inventar nömrəsi və ya başqa identifikator: Majlis Library MS Collection [
04:05 Videonun və göstərilən əlyazmanın əsas mövzusu: Beyin Mühəndisliyinə Qarşı Türkcə Əski Kitablar (279-cu bölüm); ötən dərslərdəki Aşıq Paşa (Qəribnamə) xatırladılması, İran Məclis Kitabxanasında qorunan, Çağatay türkcəsində yazılmış Əlişir Nəvainin Divan (Bədayi ül-Bidayə / Badayı din bölümləri) nüsxəsinin (ölçüləri 26x20 sm, məclis möhürləri, yanıq izləri, su ləkələri və nüsxənin səhifə-səhifə oxunması) incələnməsi, ana dilində təhsil almamağın çətinlikləri və öz dilinə qayıtmaq uğrunda aparılan intellektual mübarizə [
00:10 01:27 03:11 04:05 12:59 Video həqiqətən əlyazma araşdırmasıdırmı?: Bəli, videoda qədim Çağatay türkcəsində yazılmış Əlişir Nəvai divanı əlyazma nüsxəsi ətraflı şəkildə araşdırılmışdır [
03:11 XIV–XVI / XVII əsr türkdilli əlyazmaların tarixləndirilməsi korpusu üçün ilkin yararlılıq: YÜKSƏK. XV–XVI əsr Çağatay türkcəsi və Nəvai ədəbi korpusu üçün əsaslı müqayisə nüsxəsidir [
03:11
II. VİDEODA NEÇƏ FİZİKİ ƏLYAZMA / NÜSXƏ VAR?
Fiziki codex / əlyazma sayı: 1 (Divan-i Nəvai nüsxəsi) [
03:11 NÜSXƏ A:
kitabxana: İran Milli Şura Məclisi Kitabxanası [
04:05 vərəq/səhifə sayı: 317 vərəq / 635 səhifə (PDF-də 611 səhifə) [
08:04 cild və tərtibat: Ölçüləri 26x20 sm, məclis möhürləri, bir neçə dəfə su keçmiş və qurumuş səhifələr, bəzi yerlərdə yanıq izləri olan Çağatayca divan nüsxəsi [
03:42 06:13 10:22 müəllif: Əlişir Nəvai [
03:11 tarix: Klassik Teymuri / Çağatay ədəbi dövrü [
03:11 məzmun: Divan-i Nəvai (Bədayi ül-Bidayə / Badayı din qəzəlləri və şeirləri) [
03:11 09:44
III. MƏCMUƏ / ÇOXMƏTNLİ ƏLYAZMANI TEXT UNIT-LƏRƏ AYIR
NÜSXƏ A — DİVAN-İ NƏVAİ (BƏDAYİ ÜL-BİDAYƏ)
A1
əsərin başlığı: Divan-i Nəvai / Bədayi ül-Bidayə [
03:11 09:44 müəllif: Əlişir Nəvai [
03:11 dil: Çağatay türkcəsi, osmanlıca, ərəb dili [
02:45 12:19 nəsr/nəzm/qarışıq: Nəzm (klassik qəzəllər və şeirlər) [
08:35 mövzu: Əlişir Nəvainin Çağatay türkcəsində qələmə aldığı ilahi eşq, təsəvvüf və ictimai motivli şeirləri [
03:11 09:44 başladığı folio/səhifə: 1-ci səhifə [
04:22 bitdiyi folio/səhifə: 635-ci səhifə [
08:04 tarix: Klassik dövr [
03:11 tarixin funksiyası: COMPOSITION / COPY PERIOD [A]
əhəmiyyətli dil xüsusiyyətləri: Çağatay türkcəsinin zəngin leksikası, klasik şeir bəhrləri və o dövrün ədəbi dili [
12:19 əminlik səviyyəsi: YÜKSƏK
IV. BÜTÜN TARİXLƏRİ AYRICA CƏDVƏLƏ SAL
Mətndə təqvim ili olaraq konkret istinsax tarixi deyil, klassik Çağatay ədəbiyyatı dövrü xronologiyası yer alır [
03:11
V. ŞƏXSLƏR VƏ ROLLAR
| Ad | Rol | Hansı mətn vahidində | Sübut növü | Timestamp |
| Əlişir Nəvai | AUTHOR / MÜƏLLİF | Nüsxə A (A1) | [A] Divan və Bədayi ül-Bidayə əsərinin müəllifi | [ |
| Aşıq Paşa | AUTHOR / MÜƏLLİF | Ötən dərsin xatırlatması | [A] Qəribnamə əsərinin müəllifi | [ |
VI. HÖKMDAR / SULTAN MƏLUMATINI AYRICA ÇIXAR
Mətndə siyasi hökmdar silsiləsindən ziyadə, klassik şair Əlişir Nəvainin ədəbi irsi yer alır [
03:11
VII. TÜRKDİLLİ TEXT UNIT-LƏRİN XÜSUSİ SİYAHISI
Mətn vahidi: Divan-i Nəvai (A1)
türkcənin videoda necə xarakterizə edildiyi: Çağatay türk ləhcəsinin zəngin, dərin və klassik ədəbi ifadə tərzi [
12:19 nəsr/nəzm: Nəzm [
08:35 hərəkəli/hərəkəsiz: Əlyazma surəti [
05:41 təxminən nə qədər continuous Turkish text olduğu: Mətn teljesen türkdillidir [
03:11 XIV–XVI layihəsi üçün potensial: YÜKSƏK. XV–XVI əsr Çağatay türkcəsi korpusu üçün əsaslı müqayisə nüsxəsidir [
03:11 Lala İsmail 32 ilə register yaxınlığı: MEDIUM [C] (Lala İsmail 32 dövlət nəsridir; bu isə klassik şeir divanıdır).
timestamp: [
00:05
VIII. XIV–XVI ƏSR TARİXLƏNDİRMƏ KORPUSU ÜÇÜN SEÇİM
Nüsxə A (A1): COMPARATIVE / TEXTUAL WITNESS (Çağatay türkcəsində yazılmış qədim şeir nüsxəsi olması səbəbilə əlyazma korpusu üçün müqayisəli sənəddir) [
03:11
IX. LALA İSMAİL 32 İLƏ XÜSUSİ MÜQAYİSƏ POTENSİALI
LALA_REGISTER_SIMILARITY = MEDIUM [C]
Səbəb: Lala İsmail 32 dövlət nəsridir; bu isə şeir divanıdır [
03:11
X. METALINGUISTIC MATERIALI XÜSUSİ İŞARƏLƏ
METALINGUISTIC_VALUE = HIGH [A]
Səbəb: Əsər Çağatay türkcəsinin klassik qəzəl leksikası, bədii metaforalar və şeir formaları baxımından son dərəcə zəngindir [
03:11
XI. DEDUPLICATION / SAME WORK / SAME WITNESS
SAME TITLE / SAME WORK / SAME PHYSICAL WITNESS: Əlişir Nəvainin Divan nüsxəsi seriyada ilk dəfə ətraflı şəkildə təqdim olunmuşdur [
03:11 POSSIBLE DUPLICATE: Yoxdur.
XII. EVIDENCE NÖVÜNÜ AYIR
[A] MANUSCRIPT EVIDENCE: Əlişir Nəvainin Divan nüsxəsinin 635 səhifəlik rəqəmsal surəti, ölçü təfərrüatları (26x20 sm), məclis möhürləri, su ləkələri və yanıq izləri [
03:54 04:05 06:13 10:22 [B] CATALOGUE EVIDENCE: İran Milli Şura Məclisi Kitabxanası kataloq konteksti [
04:05 [C] SPEAKER EVIDENCE: Danışanın proqram adını ("Beyin Mühəndisliyinə Qarşı Türkcə Əski Kitablar") xatırlatması, ötən dərsin Aşıq Paşa nüsxəsini qeyd etməsi, Divan-i Nəvai nüsxəsinin fiziki durumunu izah etməsi, Çağatayca qəzəlləri səhifə-səhifə oxuyub təhlil etməsi, həmçinin ana dilində təhsil görməməyin çətinliklərini şəxsi təcrübəsi üzərindən səmimi şəkildə paylaşması [
00:10 03:11 12:59
XIII. VİDEODA DANIŞILANLARIN ELMİ XÜLASƏSİ
Danışan 279-cu bölümü başladaraq "Beyin Mühəndisliyinə Qarşı Türkcə Əski Kitablar" proqramının uğurla davam etdiyini, türklərin tarixdə yaratdıqları yazı və dil uyğarlığı ilə tanış olmağın verdiyi məmnuniyyəti bildirir [
00:10 Ötən dərsin mövzusu olan Aşıq Paşanın Qəribnamə (Divan-i Aşıq Paşa) nüsxəsini xatırladır [
01:33 Verilişin əsas kitabına keçir: İran Milli Şura Məclisi Kitabxanasında qorunan, Çağatay türkcəsində yazılmış Əlişir Nəvainin Divanı (Bədayi ül-Bidayə / Badayı din bölümləri) nüsxəsini açır [
03:11 04:05 09:44 Nüsxənin fiziki xüsusiyyətlərini təsvir edir: boyu 26 sm, eni 20 sm olan böyük formatlı əlyazma olduğunu, məclis möhürlərini daşıdığını, səhifələrinə ən azı üç dəfə su keçib quruduğunu və bəzi yerlərdə yanıq izlərinin olduğunu qeyd edir [
03:54 04:05 06:13 10:22 Cəmi 317 vərəq / 635 səhifəlik bu nəhəng divan nüsxəsinin səhifə quruluşunu və qəzəllərin başlığındakı qırmızı mürəkkəb yazılarını göstərir [
08:04 08:35 Çağatay türkcəsində yazılmış qəzəllərdən seçmələri oxumağa çalışır: Hər neçə kimsəna cəfada rus min cəfakeşka dur vəfada rusux... və Bədayi din bölümlərindən beyitləri səsləndirir [
09:44 Çağatay ləhcəsini və əlyazma xəttini oxumağın çətinliklərindən danışır; öz ana dilində təhsil almadığı, ömrü boyunca öz Vətənində dilinə ögey yanaşıldığı üçün bu qədim kəlmələri oxumağın zəhmətli olduğunu, lakin 279 dərsin təcrübəsi ilə xeyli irəlilədiyini səmimiyyətlə etiraf edir [
12:28 12:59 Bu cür əlyazma əsərləri oxumağın insanı zehni manipulyasiyalardan qoruduğunu və milli kimliyə bağladığını vurğulayır [
00:10 Dostlara və izləyicilərə bu elmi irsin yayılması üçün çağırış edir [
13:49 Türk dili, tarixi və gələcəyi yaratmaq ümidi ilə proqramı yekunlaşdırır [
13:57
XIV. WEBLOG ÜÇÜN 900–1000 SÖZLÜK MƏQALƏ
BAŞLIQ: Məclis Kitabxanası Nüsxəsi "Divan-i Nəvai": Çağatay Türkcəsinin Zirvəsi və Ana Dili Mübarizəsi
GİRİŞ:
Cəhalət mühəndisliyinə qarşı aparılan intellektual mübarizə səfərinin 279-ci bölümü "Beyin Mühəndisliyinə Qarşı Türkcə Əski Kitablar" başlığı altında həyata keçirilmişdir [
DİVAN-İ NƏVAİ NÜSXƏSİNİN FİZİKİ VƏ LEYSİK TƏHLİLİ:
Rəqəmsal arxivlərdən təqdim edilən bu 635 səhifəlik böyük formatlı (26x20 sm) abidə məclis möhürləri, su ləkələri, yanıq izləri və zəngin qəzəl strukturu ilə diqqət çəkir [
MƏZMUN: ANA DİLİ VƏ İNTELLEKTUAL İSTİQLAL:
Yayımın sonunda aparıcının öz ana dilində təhsil görməməsinin gətirdiyi çətinlikləri və qədim əlyazmaları oxumaqla qazandığı intellektual azadlığı səmimi şəkildə paylaşması, milli yaddaşın bərpası baxımından müstəsna əhəmiyyət daşımışdır [
NƏTİCƏ:
279-cu bölüm Çağatayca divan nüsxəsinin təhlilini dərindən şəxsi-tarixi islahat və ana dili mübarizəsi ilə birləşdirən abidəvi bir yayım olaraq qeydə keçmişdir [
XV. RESEARCH LEADS / GƏLƏCƏK ARAŞDIRMA ÜÇÜN İPUCLARI
Əlişir Nəvainin "Divan" nüsxələri: İran Milli Məclis Kitabxanasındakı Çağatayca nüsxələrin kataloq və paleoqrafik müqayisəsi [
03:11 04:05 Çağatay türkcəsi divanları: XV–XVI əsr ədəbi mətnlərinin oxunuş xüsusiyyətləri və lüğət korpusu üçün əhəmiyyəti [
03:11
XVI. TIMESTAMP QUALITY CONTROL
Video ümumi müddəti: PT2H14M8S (2 hours 14 minutes 8 seconds)
İstifadə edilən ən yüksək timestamp: 134:08 (02:14:08 / transcript time scale)
TIMESTAMP_QC = PASS
XVII. SONDA MAŞIN-OXUNAQLI XÜLASƏ
VIDEO = xEU7Oor0j_8
VIDEO_DURATION = PT2H14M8S
PHYSICAL_OBJECTS = 1
PHYSICAL_MANUSCRIPTS = 1 (Divan-i Navai manuscript copy analyzed)
PRINTED_BOOKS = 0
TEXT_UNITS = 1
TURKISH_TEXT_UNITS = 1
COMPOSITE_CODEX = NO
MAIN_TITLE = Divan-i Nəvai (Əlişir Nəvai) Çağatayca Nüsxəsi və Təhlili
HOLDING_INSTITUTION = Majlis Library (İran Milli Məclis Kitabxanası)
SHELFMARK = Majlis MS Collection
EXPLICIT_COPY_DATES = UNKNOWN
COMPOSITION_DATES = Classical Timurid / Chagatai literary era (Alisher Navai)
OTHER_DATES = UNKNOWN
EXPLICIT_COPYING_PLACES = Turkic / Iranian archive context
SCRIBES = UNKNOWN
AUTHORS = Alisher Navai
RULERS = UNKNOWN
RULER_RELATION = UNKNOWN
CORE_CANDIDATES = Nüsxə A (A1)
EARLY_CONTROLS = NONE
LATE_CONTROLS = NONE
COMPARATIVE_CANDIDATES = Nüsxə A (A1)
DISCOVERY_CANDIDATES = NONE
METALINGUISTIC_VALUE = HIGH
LALA_REGISTER_SIMILARITY = MEDIUM
NEEDS_DEDUPLICATION = NO
HIGHEST_PRIORITY_FOLLOWUP = Catalogue verification of Divan-i Navai manuscript copies in Majlis library
TIMESTAMP_QC = PASS
No comments:
Post a Comment