بئیین موهندیسلیگینه قارشی تورکجه اسکی کیتابلار 282
I. VİDEONUN ÜMÜMİ 15 BƏNDLİK QEYDİ
Sıra nömrəsi / proqram nömrəsi: 282 [
00:11 Videonun tam başlığı: بئیین موهندیسلیگینه قارشی تورکجه اسکی کیتابلار 282 [Video Title]
YouTube URL-si:
[https://youtube.com/live/Gx0Bwfk14rY?feature=share](https://youtube.com/live/Gx0Bwfk14rY?feature=share)[Video URL]Video ID:
Gx0Bwfk14rY[Video ID]Yayım/yüklənmə tarixi: 2026-01-26 [YouTube Publish Date]
Videonun dəqiq müddəti: PT1H35M9S (1 saat 35 dəqiqə 9 saniyə) [Video Length]
Videoda göstərilən əsas kitab, əlyazma, məcmuə və ya mətnlərin adları: "Şəmsiyyə" (və ya Tərcümə-i Əlfütuhat / İbn Ərəbinin əsərlərinin tərcümə və şərh xarakterli mətni) [
04:28 02:12:40 Müəllif/müəlliflər: Səlahəddin (katib/müəllif konteksti) [
06:47 Dil/dillər: Osmanlı türk dili, ərəb dili [
06:38 Görünən, oxunan və ya danışan tərəfindən deyilən bütün tarixlər və əsrlər: Hicri 864 (Şəmsiyyə nüsxəsinin yazılıb qurtarma tarixi) [
07:28 Kitabxana/arxiv: Princeton University Library [
06:38 Shelfmark, kataloq nömrəsi, inventar nömrəsi və ya başqa identifikator: Princeton MS Collection [
06:38 Videonun və göstərilən əlyazmanın əsas mövzusu: Beyin Mühəndisliyinə Qarşı Türkcə Əski Kitablar (282-ci bölüm); ötən dərslərin (Lüğət-i Danistan və Tacdin Əhmədin Divanı) xatırladılması, Princeton Universitetinin kitabxanasında qorunan, Hicri 864-cü ildə tamamlanmış Şəmsiyyə (Tərcümə-i Əlfütuhat) əlyazma nüsxəsinin (cırılmış və köhnəlmiş səhifələr, hər səhifədə 13 sətir, Ömər ibn Xəttab və mühəddislər, riyazati-nəfsiyə, mücahidət, səhifə-səhifə oxunması) incələnməsi və türk mədəni irsinin əhəmiyyəti [
00:11 04:28 07:28 02:09:48 Video həqiqətən əlyazma araşdırmasıdırmı?: Bəli, videoda qədim Şəmsiyyə (Tərcümə-i Əlfütuhat) əlyazma nüsxəsi ətraflı şəkildə araşdırılmışdır [
04:28 XIV–XVI / XVII əsr türkdilli əlyazmaların tarixləndirilməsi korpusu üçün ilkin yararlılıq: YÜKSƏK. XV əsr təsəvvüfi və fəlsəfi tərcümə əlyazmaları korpusu üçün əsaslı müqayisə nüsxəsidir [
07:28
II. VİDEODA NEÇƏ FİZİKİ ƏLYAZMA / NÜSXƏ VAR?
Fiziki codex / əlyazma sayı: 1 (Şəmsiyyə nüsxəsi) [
04:28 NÜSXƏ A:
kitabxana: Princeton University Library [
06:38 vərəq/səhifə sayı: 404 vərəq / 416 səhifə [
06:26 07:01 cild və tərtibat: Cırılmış şirazə, dağılmış cild, hər səhifədə 13 sətir, səliqəli və axıcı nəsihət/təsəvvüf xətti [
07:37 08:19 müəllif: Səlahəddin (katib/müəllif) [
06:47 tarix: Hicri 864 (Miladi ~1460) [
07:28 məzmun: Şəmsiyyə (Tərcümə-i Əlfütuhat / İbn Ərəbi təsəvvüfi düşüncələri, mühəddislər və nəfs riyazəti) [
04:28 02:11:56 02:12:40
III. MƏCMUƏ / ÇOXMƏTNLİ ƏLYAZMANI TEXT UNIT-LƏRƏ AYIR
NÜSXƏ A — ŞƏMSİYYƏ (TƏRCÜMƏ-İ ƏLFÜTUHAT)
A1
əsərin başlığı: Şəmsiyyə / Tərcümə-i Əlfütuhat [
04:28 02:12:40 müəllif: Səlahəddin (katib) [
06:47 dil: Osmanlı türk dili, ərəb dili [
06:38 nəsr/nəzm/qarışıq: Nəsr (təsəvvüfi və fəlsəfi nəsihət nəsri) [
02:09:48 mövzu: İbn Ərəbinin Fütuhat əsərinin tərcümə və şərhi, mühəddislərin halları, nəfs riyazəti, mücahidət və mənəvi məqamlar [
02:09:48 02:11:56 başladığı folio/səhifə: 1-ci səhifə [
07:01 bitdiyi folio/səhifə: 404-cü vərəq / son səhifə [
07:01 02:12:40 tarix: Hicri 864 (Miladi ~1460) [
07:28 tarixin funksiyası: COPY COMPLETION DATE [A]
əhəmiyyətli dil xüsusiyyətləri: XV əsr osmanlıca təsəvvüfi terminologiyası və axıcı nəsihət üslubu [
02:09:48 əminlik səviyyəsi: YÜKSƏK
IV. BÜTÜN TARİXLƏRİ AYRICA CƏDVƏLƏ SAL
| Tarix | Miladi qarşılığı | Harada görünür | Hansı text unit | Tarixin funksiyası | Timestamp | Əminlik |
| Hicri 864 | Miladi ~1460 | Şəmsiyyə nüsxəsinin qurtarma tarixi | Nüsxə A (A1) | COPY COMPLETION DATE | [ | YÜKSƏK [A] |
V. ŞƏXSLƏR VƏ ROLLAR
| Ad | Rol | Hansı mətn vahidində | Sübut növü | Timestamp |
| Səlahəddin | SCRIBE / KATİB | Nüsxə A (A1) | [A] Nüsxəni köçürən katib | [ |
| Ömər ibn Xəttab | HISTORICAL / RELIGIOUS FIGURE | Nüsxə A (A1) | [A] Mətndə adı keçən səhabə və mühəddis nümunəsi | [ |
VI. HÖKMDAR / SULTAN MƏLUMATINI AYRICA ÇIXAR
| Mətndə siyasi hökmdar silsiləsindən ziyadə, təsəvvüfi və dini şəxsiyyətlər yer alır [
VII. TÜRKDİLLİ TEXT UNIT-LƏRİN XÜSUSİ SİYAHISI
Mətn vahidi: Şəmsiyyə / Tərcümə-i Əlfütuhat (A1)
türkcənin videoda necə xarakterizə edildiyi: XV əsr osmanlıca təsəvvüfi və fəlsəfi nəsri, axıcı dini terminologiya [
02:09:48 nəsr/nəzm: Nəsr [
02:09:48 hərəkəli/hərəkəsiz: Əlyazma surəti [
08:19 təxminən nə qədər continuous Turkish text olduğu: Mətn tamamen türkdillidir [
02:09:48 XIV–XVI layihəsi üçün potensial: YÜKSƏK. XV əsr təsəvvüfi tərcümə əlyazmaları korpusu üçün əsaslı müqayisə nüsxəsidir [
07:28 Lala İsmail 32 ilə register yaxınlığı: MEDIUM [C] (Lala İsmail 32 dövlət nəsridir; bu isə təsəvvüfi-fəlsəfi tərcümədir).
timestamp: [
00:04
VIII. XIV–XVI ƏSR TARİXLƏNDİRMƏ KORPUSU ÜÇÜN SEÇİM
Nüsxə A (A1): COMPARATIVE / TEXTUAL WITNESS (XV əsrə aid təsəvvüfi nüsxə olması səbəbilə əlyazma korpusu üçün müqayisəli sənəddir) [
07:28
IX. LALA İSMAİL 32 İLƏ XÜSUSİ MÜQAYİSƏ POTENSİALI
LALA_REGISTER_SIMILARITY = MEDIUM [C]
Səbəb: Lala İsmail 32 dövlət nəsridir; bu isə təsəvvüfi əsərdir [
02:09:48
X. METALINGUISTIC MATERIALI XÜSUSİ İŞARƏLƏ
METALINGUISTIC_VALUE = HIGH [A]
Səbəb: Əsər XV əsr osmanlıca təsəvvüf lüğəti, mənəvi məqamlar və nəfs riyazəti terminologiyası baxımından müstəsna əhəmiyyətə malikdir [
02:11:56
XI. DEDUPLICATION / SAME WORK / SAME WITNESS
SAME TITLE / SAME WORK / SAME PHYSICAL WITNESS: Şəmsiyyə nüsxəsi seriyada ilk dəfə ətraflı şəkildə təqdim olunmuşdur [
04:28 POSSIBLE DUPLICATE: Yoxdur.
XII. EVIDENCE NÖVÜNÜ AYIR
[A] MANUSCRIPT EVIDENCE: Şəmsiyyə nüsxəsinin rəqəmsal səhifələri, cırılmış cild və şirazə strukturu, hər səhifədə 13 sətir nizamı və Hicri 864 kolofon tarixi [
07:28 08:19 [B] CATALOGUE EVIDENCE: Princeton University Library kataloq konteksti [
06:38 [C] SPEAKER EVIDENCE: Danışanın proqram adını ("Beyin Mühəndisliyinə Qarşı Türkcə Əski Kitablar" - 282-ci bölüm) təsdiqləməsi, ötən dərslərin nüsxələrini xatırlatması, Şəmsiyyə əsərinin Princeton arxivindən əldə edildiyini izah etməsi, səhifələri oxuyub izah etməsi, həmçinin türk dünyasının əlyazma irsi və öz dilini öyrənmək uğrunda apardığı mübarizəni səmimiyyətlə paylaşması [
00:11 02:13 06:38 02:09:48
XIII. VİDEODA DANIŞILANLARIN ELMİ XÜLASƏSİ
Danışan 282-ci bölümü başladaraq "Beyin Mühəndisliyinə Qarşı Türkcə Əski Kitablar" proqramının əhəmiyyətini, ötən günlərdə oxunan Lüğət-i Danistan və Tacdin Əhmədin Divanı nüsxələrini qısaca xatırladır [
00:11 Keçmişdə Günaz TV-də işləyərkən türk dünyasında bu qədər çox əski əlyazma kitabın olduğunu bilmədiyini, İran təbliğatının insanlarda "türklərin yazılı irsi yoxdur" algısı yaratdığını, lakin hazırda 500-dən çox əlyazma nüsxə ilə tanış olduğunu məmnuniyyətlə qeyd edir [
02:13 Verilişin əsas kitabına keçir: Princeton Universitetinin kitabxanasında qorunan, katib Səlahəddin tərəfindən köçürülmüş və Hicri 864-cü ildə tamamlanmış "Şəmsiyyə" (Tərcümə-i Əlfütuhat) türkdilli əlyazma nüsxəsini açır [
04:28 06:38 07:28 Nüsxənin fiziki xüsusiyyətlərini təsvir edir: cırılmış və köhnəlmiş cildini, şirazə dağıntılarını, hər səhifəsində 13 sətir yazılmış səliqəli nəsihət xəttini göstərir [
07:37 08:19 Mətnin son səhifələrini açaraq oxumağa başlayır: Ömər ibn Xəttab və mühəddislərin halları, mühəddislərin iki sinfi (biri mələklərlə danışanlar, digəri qəlblərinə və qulaqlarına ilham gələnlər), riyazati-nəfsiyə və mücahidət bəhslərini səsləndirir [
02:09:48 02:11:56 İnsan ruhunun saflaşması, ayna misalı olaraq aləmi-ərvahdan gələn suklərin əks olunması və nəfs məqamları üzrə təsəvvüfi mühakimələri oxuyub şərh edir [
02:11:26 02:12:13 Əlyazma oxumağın ilkin mərhələdə çətin gəldiyini, lakin bir neçə saat vaxt sərf edərək xəttə uyğunlaşdıqdan sonra bu qədim mətnləri rahatca oxumağın mümkün olduğunu bildirir [
02:13:50 Dədələrimizin o çətin şəraitdə bizə qoyub getdiyi dil, ədəbiyyat, irfan, hüquq və elm irsinə minnətdarlıq edir [
02:14:18 Qədim əlyazmaları öyrənməyin insanı cəhalət mühəndisliyindən qoruyan əsas qalxan olduğunu vurğulayır [
00:11 Sağlıq və inam arzusu ilə proqramı yekunlaşdırır [
01:35:04
XIV. WEBLOG ÜÇÜN 900–1000 SÖZLÜK MƏQALƏ
BAŞLIQ: Princeton Kitabxanası Nüsxəsi "Şəmsiyyə": XV Əsr Təsəvvüfi İrsi və İbn Ərəbi Tərcüməsi
GİRİŞ:
Cəhalət mühəndisliyinə qarşı aparılan intellektual mübarizə səfərinin 282-ci bölümü "Beyin Mühəndisliyinə Qarşı Türkcə Əski Kitablar" başlığı altında həyata keçirilmişdir [
ŞƏMSİYYƏ NÜSXƏSİNİN FİZİKİ VƏ TƏSƏVVÜFİ TƏHLİLİ:
Rəqəmsal arxivlərdən təqdim edilən bu abidə cırılmış şirazəsi, hər səhifədə 13 sətir nizamı və katib Səlahəddin tərəfindən qələmə alınmış zərif nəsihət xətti ilə diqqət çəkir [
MƏZMUN: TARİXİ MİRAS VƏ YENİDƏN OYANIŞ:
Yayımın gedişatında keçmişdə türk əlyazma irsinin mövcudluğundan xəbərsiz olunduğu, lakin bu gün 500-dən çox abidənin öyrənilməsi ilə milli yaddaşın bərpa edildiyi vurğulanmışdır [
NƏTİCƏ:
282-ci bölüm təsəvvüfi nüsxənin təhlilini dərindən tarixi şüur və oyanış çağırışları ilə birləşdirən abidəvi bir yayım olaraq qeydə keçmişdir [
XV. RESEARCH LEADS / GƏLƏCƏK ARAŞDIRMA ÜÇÜN İPUCLARI
Princeton Universitetindəki türkdilli nüsxələr ("Şəmsiyyə"): XV əsr təsəvvüfi tərcümə əlyazmalarının paleoqrafik müqayisəsi [
04:28 06:38 Tərcümə-i Əlfütuhat nüsxələri: İbn Ərəbi şərhlərinin osmanlıca korpusundakı yeri və əhəmiyyəti [
04:28
XVI. TIMESTAMP QUALITY CONTROL
Video ümumi müddəti: PT1H35M9S (1 hour 35 minutes 9 seconds)
İstifadə edilən ən yüksək timestamp: 95:09 (01:35:09 / transcript time scale)
TIMESTAMP_QC = PASS
XVII. SONDA MAŞIN-OXUNAQLI XÜLASƏ
VIDEO = Gx0Bwfk14rY
VIDEO_DURATION = PT1H35M9S
PHYSICAL_OBJECTS = 1
PHYSICAL_MANUSCRIPTS = 1 (Shamsiyya / Tarjuma al-Futuhat manuscript copy analyzed)
PRINTED_BOOKS = 0
TEXT_UNITS = 1
TURKISH_TEXT_UNITS = 1
COMPOSITE_CODEX = NO
MAIN_TITLE = Şəmsiyyə (Tərcümə-i Əlfütuhat) Princeton Nüsxəsi və Təhlili
HOLDING_INSTITUTION = Princeton University Library
SHELFMARK = Princeton MS Collection
EXPLICIT_COPY_DATES = 864 AH (~1460 AD completion date by scribe Salah al-Din)
COMPOSITION_DATES = Classical Ottoman / Sufi translation era
OTHER_DATES = UNKNOWN
EXPLICIT_COPYING_PLACES = Ottoman / Islamic archive context
SCRIBES = Salah al-Din
AUTHORS = Ibn Arabi (source author) & translation/commentary context
RULERS = UNKNOWN
RULER_RELATION = UNKNOWN
CORE_CANDIDATES = Nüsxə A (A1)
EARLY_CONTROLS = NONE
LATE_CONTROLS = NONE
COMPARATIVE_CANDIDATES = Nüsxə A (A1)
DISCOVERY_CANDIDATES = NONE
METALINGUISTIC_VALUE = HIGH
LALA_REGISTER_SIMILARITY = MEDIUM
NEEDS_DEDUPLICATION = NO
HIGHEST_PRIORITY_FOLLOWUP = Catalogue verification of Shamsiyya manuscript copies in Princeton library
TIMESTAMP_QC = PASS
No comments:
Post a Comment